DNA Muzyki Polskiej

80 lat Polskiego Wydawnictwa Muzycznego – DNA Muzyki Polskiej #80

PWM Edition — Fri, 21 Nov 2025 01:00:00 +0000

To już osiemdziesiąty odcinek podcastu „DNA Muzyki Polskiej” – osiemdziesiąty odcinek na osiemdziesięciolecie Polskiego Wydawnictwa Muzycznego! Od 1945 roku PWM akompaniuje uczestnikom polskiego życia muzycznego. Współtworzy, współuczestniczy, współprzeżywa – zawsze jest obecne w tle, towarzysząc tym, którym świat dźwięków jest bliski. Dlatego dziś pochylimy się nad historią Oficyny, zbadamy jej obecność w żywej tkance muzyki polskiej i poznamy sposoby, na jakie od ośmiu dekad zabezpiecza i upowszechnia spuściznę polskich kompozytorów.

Gościem odcinka jest dr Daniel Cichy – muzykolog, publicysta muzyczny, menadżer kultury i wydawca. Naukowo związany z Uniwersytetem Śląskim oraz Uniwersytetem Jagiellońskim. Jako krytyk muzyczny współpracował m.in. z „Tygodnikiem Powszechnym”, „Ruchem Muzycznym”, Programem 2 Polskiego Radia. W 2013 został redaktorem naczelnym Polskiego Wydawnictwa Muzycznego, od 2017 zajmuje stanowisko dyrektora i redaktora naczelnego Oficyny. Odpowiadał m.in. za realizację projektu „100 na 100. Muzyczne dekady wolności”, programu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”, kampanii społeczno-edukacyjnej „Jesteś twórcą – masz prawo!”. W 2021 roku objął stanowisko redaktora naczelnego „Ruchu Muzycznego”.

Rozmawia Jowita Dziedzic-Golec (RMF Classic).

Z księgarni PWM: P. Willis, „Chopin w Brytanii”: https://pwm.sklep.pl/chopin-w-brytanii

Więcej: dnamuzykipolskiej.castos.com

Jane Stirling – DNA Muzyki Polskiej #79

PWM Edition — Fri, 10 Oct 2025 00:00:00 +0000

W 1848 roku ziemia szkocka gościła Fryderyka Chopina – zubożałego w wyniku niesprzyjających okoliczności losu, będącego u schyłku sił witalnych, wzbogaconego jednak licznymi dowodami gościnności i prawdziwej przyjaźni... Bohaterką odcinka będzie Jane Stirling – szkocka pianistka, która ocaliła dziedzictwo Chopina. Wciąż niewiele wiadomo o tej, która – choć zrobiła tyle dobrego – świadomie unikała rozgłosu, przez co niezasłużenie została skazana na dziejową niepamięć. „Te okropne Szkotki” – miał mówić Chopin o Jane i jej siostrze. Czy był niewdzięczny? Zapraszamy na fascynującą muzyczną podróż po Szkocji...

Gościnią odcinka jest prof. dr hab. Anna Dębowska-Jaroszek – pianistka, kameralistka, absolwentka krakowskiej Akademii Muzycznej. Występowała w Polsce, Holandii, Szkocji, Niemczech, Szwecji, Wielkiej Brytanii i USA. Autorka monografii „Kameralistyka fortepianowa Josepha Jongena”. Od ewolucji języka muzycznego po zagadnienia wykonawcze wydanej wraz z płytą zawierającą wybrane dzieła kameralne tego kompozytora. Współautorka The Jane Stirling Project, który realizowany jest przy udziale potomków zapomnianej uczennicy Fryderyka Chopina. W ramach projektu koncertowała w Szkocji, w miejscach związanych ze szkockim tournée F. Chopina w 1848 roku, a także wydała płytę CD zawierającą m.in. utwory F. Chopina wykonane na fortepianie historycznym marki Pleyel, na którym F. Chopin koncertował w Szkocji w 1848 r. W marcu 2025 otrzymała tytuł profesora sztuk muzycznych. Działalność artystyczną łączy z pracą pedagogiczną jako profesor w Katedrze Kameralistyki Akademii Muzycznej im. Krzysztofa Pendereckiego w Krakowie.

Rozmawia Mateusz Borkowski.

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie. Uczennice, altruistki, opiekunki

(03:05) Z Paryża do Szkocji

(07:57) "One mnie przez dobroć zaduszą..."

(12:41) Rodzina Stirlingów

(16:36) Zasługi Jane Stirling

(19:20) Chopin niewdzięczny

(24:11) Jane Stirling pianistka

(27:49) Dziedzictwo Jane Stirling

Z księgarni PWM: F. Chopin, „Ballady” (Wydanie Narodowe): https://pwm.sklep.pl/ballady-wn

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Więcej: dnamuzykipolskiej.castos.com

O pieśniach Władysława Żeleńskiego – DNA Muzyki Polskiej #78

PWM Edition — Fri, 05 Sep 2025 00:00:00 +0000

Kompozytor, pedagog, animator życia muzycznego. Wszechstronnie wykształcony, ceniony w środowisku muzycznym Warszawy, Krakowa – i chyba nie tylko… Mąż pisarki i działaczki społecznej, ojciec trzech synów, z których jeden został cenionym literatem. Bohaterem dzisiejszego odcinka będzie Władysław Żeleński, a ściślej – jego twórczość pieśniowa. Czy można go uznać za kontynuatora liryki wokalnej Moniuszki i Chopina? Czy w pianiście widział jedynie tło dla śpiewaka, czy też pełnoprawnego uczestnika muzycznego dialogu?

Gościem odcinka jest prof. dr hab. Grzegorz Mania. Pianista, prawnik, prezes Stowarzyszenia Polskich Muzyków Kameralistów, redaktor naczelny czasopisma "Notatnik pianistyczny", autor monografii „Muzyka w prawie autorskim” (PWM 2020), 3-częściowego podręcznika do czytania a vista (wspólnie z M. Gardoń-Preinl, PWM) oraz wielu edycji nutowych (Różycki, Zarębski, Żeleński, Lessel). Pianista koncertujący w Polsce i za granicą, współpracujący regularnie z Katarzyną Budnik, Bartoszem Koziakiem oraz z Piotrem Różańskim (Zarębski Piano Duo). Laureat Fryderyka 2024 za album „Władysław Żeleński - pieśni wszystkie”. Absolwent Akademii Muzycznej w Krakowie w klasie prof. Stefana Wojtasa oraz Guildhall School of Music and Drama w Londynie, zatrudniony obecnie w Akademii Muzycznej im. F. Nowowiejskiego w Bydgoszczy oraz Zespole Szkół Muzycznych im. F. Chopina w Warszawie.

Rozmawia Monika Zając (Program 2 Polskiego Radia).

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie

(01:05) Pieśń polska po Chopinie

(03:45) Żeleński - pozytywista muzyczny

(05:29) Pieśni jako „pamiętnik twórczy”

(10:13) Teksty literackie

(15:04) Dialog śpiewaka i fortepianu

(17:49) Żeleński melodysta

(21:02) Miniatury fortepianowe

(23:42) Burzliwy życiorys

(27:42) Pomówienia i skandale

(30:18) Żeleńskiego lista przebojów

(33:12) Portal Polskiej Pieśni

(38:03) Naród pieśniarski

Z księgarni PWM: M. Tomaszewski, „Pieśń polska”: https://pwm.sklep.pl/piesn-polska

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Więcej: dnamuzykipolskiej.castos.com

O symfoniach Ignacego Feliksa Dobrzyńskiego – DNA Muzyki Polskiej #77

PWM Edition — Fri, 15 Aug 2025 00:00:00 +0000

Bohaterem dzisiejszego odcinka jest pewna nietuzinkowa postać. Pianista, pedagog, dyrygent, animator życia kulturalnego Warszawy, jeden z największych polskich symfoników I połowy XIX wieku. Uczeń Józefa Elsnera – jego muzyczny talent mistrz określił słowami „zdolność niepospolita”. Mowa o Ignacym Feliksie Dobrzyńskim. W naszym podcaście rozmawialiśmy już o jego twórczości kameralnej – dziś przyjrzymy się bliżej symfoniom.

Gościem podcastu jest dr hab. Tomasz Baranowski prof. UW – muzykolog, pianista, nauczyciel akademicki i prelegent muzyczny. Jest absolwentem białostockiej Filii Akademii Muzycznej im. Fryderyka. Chopina w Warszawie (obecnie UMFC) w klasie fortepianu prof. Juliusza Borzyma oraz Instytutu Muzykologii Uniwersytetu Warszawskiego. W roku 2001 doktoryzował się na Wydziale Historycznym Uniwersytetu Warszawskiego pod promotorską opieką prof. Zofii Helman. Wykłada w Instytucie Muzykologii UW oraz w Filii UMFC w Białymstoku. W centrum jego zainteresowań badawczych znajduje się historia i estetyka muzyki XIX i pierwszej połowy XX wieku, ze szczególnym uwzględnieniem epoki modernizmu. Od wielu lat podejmuje szereg działań na rzecz promocji i popularyzacji muzyki polskiej. Pełni funkcje prezesa Warszawskiego Koła Towarzystwa Muzycznego im. Karola Szymanowskiego, wiceprezesa Białostockiego Towarzystwa Śpiewaczego im. Stanisława Moniuszki i członka Rady Naukowo-Wydawniczej Towarzystwa im. Henryka Wieniawskiego w Poznaniu.

Rozmawia Mariusz Gradowski.

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie

(02:57) Luka w polskiej symfonice

(06:20) Cudowne dziecko?

(11:33) Pod pieczą Elsnera

(13:28) I Symfonia

(16:30) Styl indywidualny i narodowy w II Symfonii „Charakterystycznej”

(20:04) Cień Chopina, wpływ Elsnera

(23:07) Dobrzyński na tle symfoniki europejskiej

(25:08) Po Powstaniu Listopadowym

(28:44) Monbar czyli Flibustierowie

(32:00) Jak wspominamy Dobrzyńskiego

Z księgarni PWM: I. F. Dobrzyński, „Uwertura koncertowa D-dur” op. 1 (wydanie źródłowo-krytyczne): https://pwm.sklep.pl/uwertura-koncertowa-d-dur-op-1-seria-1-tom-3

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Więcej: dnamuzykipolskiej.castos.com

Pianistyka Karola Szymanowskiego – DNA Muzyki Polskiej #76

PWM Edition — Fri, 01 Aug 2025 00:00:00 +0000

W naszym podcaście ponownie wracamy do rozmów o Karolu Szymanowskim. Może się wydawać, że o tym twórcy i jego dziełach powiedziano i napisano już wszystko… Czy można jeszcze podejść do tej postaci w sposób nieoczywisty? W poszukiwaniu odpowiedzi na to pytanie, porozmawiamy dziś nie o Szymanowskim – kompozytorze, lecz… pianiście. Jakim był pianistą? Co lubił, a czego nie lubił grać? Jaki był jego wpływ na pianistykę? W jaki sposób myślał o fortepianie i jak to się odbija w jego dziełach?

Gościem odcinka jest Joanna Domańska – pianistka i pedagog – związana z Akademią Muzyczną w Katowicach. Jest wybitną interpretatorką dzieł Karola Szymanowskiego – nagrała większość jego utworów fortepianowych. Nagrania te były wielokrotnie nominowane do Nagrody „Fryderyk”, natomiast płyta zawierająca III Sonatę op. 36 uzyskała również prestiżową nagrodę „Pizzicato Supersonic”. Jest autorką transkrypcji na 2 fortepiany muzyki do baletu „Harnasie” op.55 Karola Szymanowskiego (PWM 2022). Jest również autorką artykułów i publikacji podejmujących problem notacji muzycznej Karola Szymanowskiego. Jako prezes Towarzystwa Muzycznego im. Karola Szymanowskiego (w latach 2011 – 2017) była dyrektorem artystycznym festiwali: Międzynarodowe Dni Muzyki Karola Szymanowskiego w Zakopanem i Wieczory z muzyką Karola Szymanowskiego w Katowicach. Doprowadziła do powstania Międzynarodowego Konkursu Muzycznego im. Karola Szymanowskiego w Katowicach. Za całokształt działań związanych z propagowaniem twórczości Karola Szymanowskiego odznaczona srebrnym medalem Gloria Artis.

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie

(01:33) Nagranie dzieł wszystkich

(06:00) Nagrywanie „rakiem”

(08:27) Od najmłodszych lat

(12:51) Pianista ekspresyjny

(14:53) Pianista koncertujący

(18:10) Jak Szymanowski – kompozytor czuł fortepian?

(26:29) Mazurki

(29:10) „Harnasie” na dwa fortepiany

(34:47) Proces transkrypcji

(39:01) Życie koncertowe „Harnasiów”

(41:38) Utwory z I okresu twórczości

(46:02) Odnalezione vide

Z księgarni PWM: K. Szymanowski, „Harnasie” – transkrypcja na dwa fortepiany (ed. Joanna Domańska): https://pwm.sklep.pl/harnasie-1

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Więcej: dnamuzykipolskiej.castos.com

Pieśni Karola Szymanowskiego – DNA Muzyki Polskiej #75

PWM Edition — Fri, 18 Jul 2025 00:00:00 +0000

Kontynuujemy wątek twórczości Karola Szymanowskiego w naszym podcaście – w dzisiejszym odcinku przyjrzymy się bliżej jego pieśniom. Porozmawiamy m.in. o odkrywaniu nowych poziomów interpretacji dzieła, o tym, czy lepiej wykonuje się Szymanowskiego z orkiestrą, czy fortepianem i o tym, kiedy śpiewaczka powinna zapomnieć, że nią jest.

Gościem odcinka jest Olga Pasiecznik – pochodząca z Ukrainy, mocno zakorzeniona w Polsce sopranistka i pedagog. Studia wokalne odbyła w Konserwatorium w Kijowie. W 1993 r., w czasie studiów podyplomowych w warszawskiej Akademii Muzycznej im. Fryderyka Chopina, zadebiutowała na scenie Warszawskiej Opery Kameralnej, a pięć lat później na scenie Théâtre des Champs-Élysées w Paryżu jako Pamina w „Czarodziejskim flecie” W. A. Mozarta. Ma na koncie ponad pięćdziesiąt partii operowych, które przyniosły jej uznanie krytyki i publiczności. Występuje na najważniejszych scenach europejskich i światowych, także w repertuarze oratoryjnym, symfonicznym i kameralnym. Laureatka m.in. Paszportu „Polityki” (1997), nagrody polskiego przemysłu fonograficznego „Fryderyk” (1997, 2004, 2018) i Nagrody im. Andrzeja Hiolskiego za najlepszą kobiecą rolę operową (2004). W 20212 r. została odznaczona Krzyżem Komandorskim Orderu Zasługi Rzeczypospolitej Polskiej, a w 2023 r. Złotym Medalem „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”.

Rozmawia Mariusz Gradowski.

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie

(01:03) Przygoda z Szymanowskim

(07:20) Dzieło a twórca

(09:47) Elementy układanki

(14:38) Nowe poziomy interpretacji

(17:50) Partytura jak mapa

(20:34) Zapomnieć, że jest się śpiewaczką

(24:53) Rymy nie tylko dziecięce

(28:03) Pieśni z orkiestrą

(31:59) Muzyka a poezja

(34:30) Słopiewnie

Z księgarni PWM: K. Szymanowski, „Pieśni II” na głos i fortepian (wydanie źródłowo-krytyczne): https://pwm.sklep.pl/piesni-ii

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Więcej: dnamuzykipolskiej.castos.com

Koncerty skrzypcowe Henryka Wieniawskiego – DNA Muzyki Polskiej #74

PWM Edition — Fri, 04 Jul 2025 00:10:00 +0000

Dzisiaj porozmawiamy o dwóch utworach – różniących się od siebie, ale równie fascynujących. Mowa o koncertach skrzypcowych Henryka Wieniawskiego. W ich świat wprowadzi nas ktoś, kto o Wieniawskim wie chyba wszystko…

Gościnią odcinka jest Agata Szymczewska – skrzypaczka, kameralistka i pedagog. Od zdobycia I nagrody, Złotego Medalu oraz Nagrody Publiczności w XIII Międzynarodowym Konkursie Skrzypcowym im. Henryka Wieniawskiego w Poznaniu występuje na renomowanych scenach w Europie, Azji i obydwu Amerykach. Regularnie koncertuje u boku Anne-Sophie Mutter, Krystiana Zimermana, Maxima Vengerova, Gidona Kremera, Marthy Argerich i Mischy Maiskiego. Od 2014 roku jest prymariuszką renomowanego Karol Szymanowski Quartet.

Absolwentka Hochschule fur Musik und Theater w Hannoverze w klasie prof. Krzysztofa Węgrzyna oraz Akademii Muzycznej w Poznaniu w klasie prof. Bartosza Bryły. Jest profesorem klasy skrzypiec na Uniwersytecie Muzycznym Fryderyka Chopina w Warszawie. Od czerwca 2023 roku pełni funkcję Prezesa Towarzystwa Muzycznego im. H. Wieniawskiego w Poznaniu.

Rozmawia Mariusz Gradowski.

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie

(00:50) Ręka do Wieniawskiego

(04:28) Który koncert jest trudniejszy?

(08:05) Wieniawski wiedział, co robił

(11:18) Cudowne dziecko

(12:52) Pułapki II Koncertu

(15:09) Modlitwa na strunie g

(17:48) Wyraz i wirtuozeria

(23:25) Ulubione nagrania

(25:22) Rondo

(27:17) Jak grał Wieniawski?

(32:09) Koncert dojrzewający

(35:50) Artyści osobnych kategorii

(40:15) Wieniawski bez nimbu

(46:58) Od czego zacząć?

(49:10) Co dalej?

(52:00) Artysta w stanie flow

Z księgarni PWM: H. Wieniawski, Koncert skrzypcowy d-moll op. 22: https://pwm.sklep.pl/koncert-skrzypcowy-10

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Więcej: dnamuzykipolskiej.castos.com

Szymanowski – szkice, fragmenty, rekonstrukcje… – DNA Muzyki Polskiej #73

PWM Edition — Fri, 20 Jun 2025 00:00:00 +0000

W naszym podcaście kontynuujemy wątek Karola Szymanowskiego – w dzisiejszym odcinku przyjrzymy się jednak pewnemu nieoczywistemu aspektowi jego twórczości. Niewiele brakowało, a twórczość ta zaginęłaby w mrokach dziejów… Mowa o utworach zachowanych we fragmentach, niewydanych, od lat skrywających się po archiwach – a dzisiaj wydobytych na światło dzienne. Zapraszamy w podróż po fascynującym świecie szkiców, fragmentów i urywków twórczości Karola Szymanowskiego.

Gościem odcinka jest Elżbieta Jasińska-Jędrosz – muzykolog, bibliotekarz, w latach 1996-2014 st. kustosz dyplomowany w Archiwum Kompozytorów Polskich Biblioteki Uniwersyteckiej w Warszawie. Zajmuje się dokumentacją polskiej współczesnej twórczości muzycznej, ze szczególnym uwzględnieniem twórczości Karola Szymanowskiego. Jest autorką katalogu rękopisów muzycznych tego kompozytora, współautorką informatora o szymanowskianach w zbiorach polskich oraz wielu artykułów publikowanych w prasie muzycznej. Według jej scenariuszy zrealizowano kilka wystaw, w tym eksponowaną wielokrotnie w kraju i zagranicą wystawę „Karol Szymanowski – życie i twórczość”. Członek: Towarzystwa Muzycznego im. Karola Szymanowskiego w Zakopanem (1978), Stowarzyszenia Polskich Artystów Muzyków (1989), Stowarzyszenia Bibliotekarzy Polskich (1996) i Związku Kompozytorów Polskich (1996). Autorka opracowania źródłowo-krytycznego szkiców i utworów niedokończonych Karola Szymanowskiego.

Rozmawia Mariusz Gradowski.

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie. Spuścizna po Szymanowskim

(02:56) Szkice (nie)zidentyfikowane

(07:59) Droga do wydania

(10:44) Rekonstrukcje, odpisy...

(13:46) Warsztat Szymanowskiego

(17:58) Fragmenty przeszłości

(20:39) Nieukończony koncert, niewydany mazurek

(23:42) Szymanowski poeta

(25:43) Utwory zrekonstruowane

(29:38) Zaginione Concertino i inne faksymilia

(35:05) Odpisy

(37:19) Pieśni i drobniejsze szkice

(42:03) Co dalej?

Z księgarni PWM: K. Szymanowski, „Szkice”: https://pwm.sklep.pl/szkice-skizzen-sketches

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Więcej: dnamuzykipolskiej.castos.com

Muzyczny język Karola Szymanowskiego – DNA Muzyki Polskiej #72

PWM Edition — Fri, 06 Jun 2025 00:00:00 +0000

Bohaterem dzisiejszego odcinka jest nie kto inny jak sam Karol Szymanowski. Porozmawiamy m.in. o jego języku i poetyce muzycznej, o kluczu do odczytania jego twórczości, poglądach na muzykę, miłości do gór i góralszczyzny, a także o tym, czy w „Atmie” przechadza się czasem duch kompozytora…

Gościem podcastu jest dr hab. Małgorzata Janicka-Słysz, prof. Akademii Muzycznej im. Krzysztofa Pendereckiego w Krakowie – teoretyk muzyki, kierownik Katedry Teorii i Interpretacji Dzieła Muzycznego w macierzystej uczelni, członek komitetu redakcyjnego pisma „Teoria Muzyki. Studia, dokumentacje, interpretacje”, członek Sekcji Muzykologów Związku Kompozytorów Polskich. Opublikowała książki „Vytautas Bacevićius i jego idee muzyki kosmicznej” (2001) oraz „Poetyka muzyczna Karola Szymanowskiego. Studia i interpretacje” (2013, nominacja do Nagrody im. Jana Długosza w 2014), a także ponad 60 artykułów w polskich i zagranicznych pracach zbiorowych. Kurator ds. Programowych w Muzeum Karola Szymanowskiego w willi Atma w Zakopanem – Oddziale Muzeum Narodowego w Krakowie. Dyrektor artystyczny letniego festiwalu muzycznego „Wawel o zmierzchu”. W 2024 roku uhonorowana została „Małopolską Nagrodą Twórczości”.

Rozmawia Jowita Dziedzic-Golec.

Spis treści

(00:00:00) Wprowadzenie

(00:01:17) Genius loci

(00:05:00) Przez Dunajec na światowe wody

(00:08:47) Liryka i ekstaza

(00:14:06) Olśnienie od pierwszego wysłuchania

(00:19:14) Twardy utwór do zgryzienia

(00:22:22) Dzieło w kontekście biograficznym

(00:27:21) Język muzyczny Szymanowskiego

(00:31:29) Szymanowski fusion

(00:35:08) Kto zrozumiał Króla Rogera

(00:39:11) Zachwyt i zrozumienie

(00:44:41) Nowe pokolenie wykonawców

(00:46:36) Kraków Szymanowskiego

(00:52:29) Chopin okiem Szymanowskiego

(00:55:57) Narodowa, lecz nie prowincjonalna

(01:00:19) Po Szymanowskim

(01:06:26) Następcy i nawiązania

Z księgarni PWM: D. Gwizdalanka, „Uwodziciel. Rzecz o Karolu Szymanowskim”: https://pwm.sklep.pl/uwodziciel-rzecz-o-karolu-szymanowskim

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Więcej: dnamuzykipolskiej.castos.com

Józef Elsner – DNA Muzyki Polskiej #71

PWM Edition — Fri, 23 May 2025 00:03:00 +0000

Kompozytor, dyrygent, skrzypek, śpiewak, pedagog, teoretyk muzyki, wydawca, organizator życia muzycznego oraz... Polak z wyboru. Bohaterem dzisiejszego spotkania jest Józef Elsner.

Krzysztof Bilica – muzykolog, aforysta, eseista i prozaik. Studiował 2 lata prawo na Uniwersytecie Wrocławskim i muzykologię na Uniwersytecie Warszawskim (magisterium u prof. Zofii Lissy); w Akademii Muzycznej w Krakowie odbył studia podyplomowe i uzyskał stopień doktora muzyki (promotor prof. Mieczysław Tomaszewski). W latach 1974–2002 był redaktorem Wydawnictwa Naukowego PWN, a 2008–2012 redaktorem dwutygodnika „Ruch Muzyczny”. Członek Związku Kompozytorów Polskich, autor kilkuset artykułów, esejów, recenzji, felietonów, opowiadań i aforyzmów, ponad 10 tysięcy haseł muzycznych dla różnych encyklopedii PWN oraz książek – w tym wydanej nakładem Polskiego Wydawnictwa Muzycznego Małej Monografii poświęconej Józefowi Elsnerowi.

Rozmawia Monika Zając (Program 2 Polskiego Radia).

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie

(01:55) Polak, Niemiec czy Ślązak?

(04:21) Początki muzycznej drogi

(08:16) Rozdroża kariery

(10:29) Okres lwowski

(14:10) Przenosiny do Warszawy i działalność wydawnicza

(17:50) Nauczyciel z urodzenia

(20:36) Dorobek kompozytorski

(23:49) Jak zacząć pisać Małą Monografię?

Z księgarni PWM: K. Bilica, „Elsner” (Mała Monografia) https://pwm.sklep.pl/elsner

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Więcej: dnamuzykipolskiej.castos.com

Twórczość oratoryjno-kantatowa Stanisława Moniuszki – DNA Muzyki Polskiej #70

PWM Edition — Fri, 09 May 2025 00:07:00 +0000

Postać Stanisława Moniuszki kojarzymy przede wszystkim z jego dorobkiem operowym i pieśniowym; znacznie rzadziej wspominamy za to o twórczości oratoryjno-kantatowej mistrza z Ubiela. W dzisiejszym odcinku podcastu odkrywamy ten mniej znany, choć również wartościowy obszar.

Gościnią odcinka jest dr hab. Małgorzata Grajter – teoretyk muzyki i pianistka, absolwentka Akademii Muzycznej im. Grażyny i Kiejstuta Bacewiczów w Łodzi, gdzie obecnie pracuje jako adiunkt habilitowany w Katedrze Teorii Muzyki. W latach 2020-2024 współpracowała z Wydziałem Filologicznym Uniwersytetu Łódzkiego w ramach projektu NCN pt. ‘Word-Sound-Image. Intertextuality in Music Videos’. Systematycznie bierze udział w międzynarodowych konferencjach i kongresach muzykologicznych. Autorka książek: ‘Applying Translation Theory to Musicological Research’ oraz „Relacje słowno-muzyczne w twórczości Ludwiga van Beethovena”, a także licznych artykułów i rozdziałów w publikacjach wieloautorskich w językach: polskim, angielskim, niemieckim, portugalskim i rumuńskim. Laureatka Nagrody im. Ks. Prof. Hieronima Feichta (2015) i Nagrody Łódzkiego Oddziału PAN dla Młodych Uczonych (2017).

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie

(01:56) Pokłosie Roku Moniuszkowskiego

(05:12) „Milda” i rola wykonawców we współtworzeniu dzieła

(07:25) Muzykolog słuchaczem

(10:20) Pomiędzy gatunkami

(14:50) Kantata w XIX w.

(20:07) Wielka czwórka Moniuszki

(22:08) „Sonety krymskie” - kantata czy cykl pieśni?

(25:54) „Widma”

(31:28) Wyobraźnia twórcy a realia

(35:49) Kantaty mitologiczne

(44:18) Pomniejsze kantaty

(46:53) Styl Moniuszki w kantatach

Z księgarni PWM: S. Moniuszko, „Sonety krymskie” (wydanie źródłowo-krytyczne): https://pwm.sklep.pl/sonety-krymskie-1

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Więcej: dnamuzykipolskiej.castos.com

Kameralistyka Karola Lipińskiego – DNA Muzyki Polskiej #69

PWM Edition — Fri, 25 Apr 2025 00:07:00 +0000

Solista, wirtuoz, kameralista – czy te określenia się wykluczają? Jak było w przypadku Karola Lipińskiego – jednego z najwybitniejszych skrzypków w historii polskiej muzyki? O tym porozmawiamy ze skrzypaczką i kameralistką Jagodą Prucnal-Podgórską.

Jagoda Prucnal-Podgórska – skrzypaczka, kameralistka, obecnie doktorantka Szkoły Doktorskiej Nauk Humanistycznych i Sztuki przy Uniwersytecie Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie w dyscyplinie sztuki muzyczne. Jej dysertacja pisana pod kierunkiem dra hab. Piotra Wijatkowskiego, prof. UMCS, dotyczy dzieł kameralnych Karola Lipińskiego. Stypendystka polsko-niemieckiej Fundacji Jütting-Stiftung najwyższego stopnia, a także Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Laureatka konkursów m.in. w Wiedniu, Moskwie, Rzymie, Walencji, Lugano oraz w Nowym Jorku – dzięki tej wygranej wystąpiła z recitalem kameralnym w Carnegie Hall.

Współpracuje z Polskim Wydawnictwem Muzycznym; dotychczas w jej opracowaniu ukazały się: „6 Etiud lub Kaprysów” op. 13 Joachima Kaczkowskiego oraz „Trzy Kaprysy” op. 10 Karola Lipińskiego. W przygotowaniu są kolejne publikacje – wydanie źródłowo-krytyczne triów smyczkowych Karola Lipińskiego, a także ich opracowanie wykonawcze.

Rozmawia Monika Zając (Program 2 Polskiego Radia).

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie. Paganini - drugi Lipiński

(02:48) Utwory (nie)zaginione

(06:42) Kameralistyka dla koneserów

(11:42) Pierwsze szlify we Lwowie

(13:32) Akademie kwartetowe

(17:28) Kontakty i konflikty

(22:16) Miłość do dawnych mistrzów

(26:28) Nie tylko skrzypce

(30:44) Twórczość kameralna Lipińskiego

(35:41) Trio g-moll i Trio A-dur

(37:50) Lipiński - romantyk czy klasyk?

Z księgarni PWM: K Lipiński, „Trzy kaprysy” op. 10: https://pwm.sklep.pl/trzy-kaprysy-op-10

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Kodeks Kras #4: Music Fit For a King

PWM Edition — Fri, 04 Apr 2025 00:00:00 +0000

Musicologists commonly call it “Kras 52” – after the former reference number it was given in the Krasiński Library. It is the most valuable Polish source of medieval polyphonic music, which shaped the soundscape of the court of the first Jagiellons and Kraków at that time. The manuscript is gaining new life now, thanks to a performance edition by Agnieszka Budzińska-Bennett and Marc Lewon. “The Krasiński Codex” has been published by PWM Edition with the support of the Adam Mickiewicz Institute. In this podcast, we will explore the uniqueness and cultural importance of the manuscript, the need for a new edition prepared with the performer in mind, as well as the recent concert life of its repertoire.

Guests:

Agnieszka Budzińska-Bennett – singer, harp-player, doctor of musicology. Founder and artistic director of the international ensemble Peregrina specializing in early medieval music. She has released 45 CD recordings, including 17 critically acclaimed albums of ensemble Peregrina (e.g. ECHO-KLASSIK 2009, International Classical Music Awards 2019). For many years, she has been associated with Schola Cantorum Basiliensis in Switzerland, where she was a member of the research faculty and lectured on the liturgical music of the 12th century. Agnieszka teaches masterclasses throughout Europe and in the USA. Author of research papers and books on Early Music. Nominated twice for the prestigious Paszport Polityki Award for bringing the forgotten medieval repertoires back to concert life. A steadfast worldwide promoter of Polish musical culture, she has prepared a monumental 10 CD recording of the complete psalms by Mikołaj Gomółka with the Polish Radio Choir, a recording of the complete works of Wacław z Szamotuł and Jan Brant, as well as the complete edition of the ‘Krasiński Codex’ (PWM 2025).

Marc Lewon is an expert for Medieval and Renaissance Music specialising in early lute instruments combining his talent as a musician with a spirit of enquiry and research, which leads him to seek out new challenges in performance practice. He holds a PhD from Oxford University and in 2017 was appointed professor for lute instruments of the Middle Ages and Early Renaissance at the Schola Cantorum Basiliensis. He is involved in several research projects, including the Vienna based "Musical Life of the Late Middle Ages in the Austrian Region" and the international project to collect and edit all German lute tablatures ("E-LAUTE"). Since 2019, he is part of the management team of the ReRenaissance Basel concert series.

Host: Mariusz Gradowski.

Contents

(00:00) Introduction

(02:08) Why is the Krasiński Codex so unique?

(04:48) A national treasure

(08:00) A diverse repertoire

(11:02) Local flavors or scribal mistakes?

(15:03) The need for a new edition

(18:10) Historical contexts and new concordances

(23:33) In churches and under the palm trees

(30:11) Pieces brought back to life

(38:48) An interdisciplinary project

ed. A. Budzińska-Bennett, M. Lewon, ‘The Krasinski Codex. A Performer's Edition with Essays and a Critical Commentary’

à https://www.musicshopeurope.com/the-krasinski-codex-pwm13177

à https://pwm.sklep.pl/kodeks-krasinskich-pl-wn-rps-8054-iii

The podcast features an excerpt of 'Leta mundus' by Wincenty of Kielcza, recorded on 'The Krasiński Codex' (Ensemble Dragma, Ensemble Peregrina, Agnieszka Budzińska-Bennett; Raumklang 2024). Courtesy of the Adam Mickiewicz Institute.

Co-organiser: The Adam Mickiewicz Institute. Co-financed by the Ministry of Culture and National Heritage.

Kodeks Kras #3: Polifonia epok i osobowości

PWM Edition — Fri, 28 Mar 2025 01:00:00 +0000

W dzisiejszym odcinku mini-cyklu „Kodeks Kras” porozmawiamy o współczesnych reinterpretacjach i rekompozycjach piętnastowiecznego repertuaru zawartego w rękopisie Kras 52. W grudniu 2024 r. nakładem wytwórni ANAKLASIS – marki Polskiego Wydawnictwa Muzycznego – ukazała się płyta LAETA MUNDUS, na której XV-wieczna polifonia i współczesny jazz splatają się w zupełnie nową harmonię sfer. Utwory sprzed 600 lat stały się inspiracją dla kompozytora i skrzypka Adama Bałdycha, któremu w muzycznym mariażu dwóch światów partnerowali Ensemble Peregrina pod kierownictwem Agnieszki Budzińskiej-Bennett oraz klarnecista kontrabasowy Michał Górczyński.

Goście odcinka:

Adam Bałdych – skrzypek jazzowy i kompozytor. Już jako nastolatek zwrócił na siebie uwagę nadzwyczajnym potencjałem muzycznym. Ukończył z wyróżnieniem Akademię Muzyczną w Katowicach w klasie Henryka Gembalskiego, był stypendystą Berklee College of Music. Międzynarodowa krytyka podkreśla jego świeże podejście do muzyki i wirtuozerię okraszoną emocjonalną intensywnością. Brał udział w nagraniach blisko dwudziestu płyt. W 2023 roku uruchomił własną wytwórnię płytową Imaginary Music. Uhonorowany licznymi nagrodami, m.in. Grand Prix festiwalu Jazz nad Odrą, BMW Welt Jazz Award, Złotym Krzyżem Zasługi, odznaką honorową Zasłużony dla Kultury Polskiej oraz Brązowym Medalem Zasłużony Kulturze – Gloria Artis.

Agnieszka Budzińska-Bennett – wokalistka, harfistka, doktor muzykologii. Ma na swoim koncie 45 nagrań płytowych, w tym 17 wielokrotnie nagradzanych albumów założonego przez nią ensemble Peregrina z muzyką IX-XV wieku. Od lat związana ze Schola Cantorum Basiliensis w Szwajcarii, gdzie pracowała jako badaczka muzyki XII wieku oraz wykładała historię muzyki. Niestrudzona promotorka polskiej kultury muzycznej na całym świecie – do jej największych osiągnięć na tym polu należy kompletne nagranie psalmów Mikołaja Gomółki z Chórem Polskiego Radia (10 albumów), rejestracja wszystkich dzieł Wacława z Szamotuł i Jana Branta, kompletne nagranie i nowa edycja Kodeksu Krasińskich (PWM 2025).

Michał Górczyński –+ absolwent klasy klarnetu Akademii Muzycznej w Warszawie. Komponuje muzykę klasyczną, teatralną i filmową. Dąży do poszerzenia palety brzmień klarnetu, na Międzynarodowych Letnich Kursach Nowej Muzyki w Darmstadcie prezentował autorskie techniki wykonawcze. Od kilku lat specjalizuje się w grze na klarnecie kontrabasowym. Wykonuje muzykę klasyczną, etniczną, improwizowaną, współczesną. Współzałożyciel zespołu Kwartludium; współtworzy kwartet dęty Ircha Pneumatic oraz Bastarda, specjalizujące się w reinterpretacjach muzyki dawnej, trio Polonka, sięgające po muzykę ludową Afryki, Europy, Ameryki, oraz projekt William’s Things; gra w duecie z Bubą Badjie Kuyatehem oraz współtworzy zespół Laar Farobiansah Gamelan.

Rozmawia Mariusz Gradowski.

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie

(01:44) O, radosny świecie. Geneza projektu

(05:40) Rekompozycje, opracowania, aranżacje

(09:17) Rola klarnetu kontrabasowego

(13:25) Nowocześnie, lecz nie ahistorycznie

(15:35) Improwizacja a proces kompozytorski

(20:11) Inwokacje i dekonstrukcje

(23:40) Co dalej?

(26:03) Dla purystów

Z księgarni PWM:

Adam Bałdych, Agnieszka Budzińska-Bennett, Michał Górczyński, Ensemble Peregrina, LAETA MUNDUS (CD) à https://pwm.sklep.pl/laeta-mundus

ed. A. Budzińska-Bennett, M. Lewon, „Kodeks Krasińskich. Edycja wykonawcza z esejami i komentarzem krytycznym” à https://pwm.sklep.pl/kodeks-krasinskich-pl-wn-ms-iii8054

Współorganizator Instytut Adama Mickiewicza. Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego.

Kodeks Kras #2: Muzyka, której słuchał Jagiełło

PWM Edition — Fri, 21 Mar 2025 01:00:00 +0000

W dzisiejszym odcinku pochylimy się bliżej nad zawartymi w rękopisie Kras 52 utworami muzycznymi. Co śpiewano i grano w XV-wiecznym Krakowie? W jaki sposób wykonywać ten repertuar 600 lat później? I skąd potrzeba opracowania nowego wydania, które łączy zalety edycji wykonawczej oraz krytycznej? Tego dowiecie się, słuchając naszego podcastu.

Gościem odcinka jest Agnieszka Budzińska-Bennett – wokalistka, harfistka, doktor muzykologii. Ma na swoim koncie 45 nagrań płytowych, w tym 17 wielokrotnie nagradzanych albumów założonego przez nią ensemble Peregrina z muzyką IX-XV wieku (m. in. ECHO-KLASSIK 2009, International Classical Music Awards 2019). Od lat związana ze Schola Cantorum Basiliensis w Szwajcarii, gdzie pracowała jako badaczka muzyki XII wieku oraz wykładała historię muzyki. Prowadzi kursy mistrzowskie w całej Europie oraz USA. Autorka artykułów i książek o muzyce dawnej. Dwukrotnie nominowana do Paszportów Polityki za przywracanie do życia koncertowego zapomnianych repertuarów średniowiecznych. Niestrudzona promotorka polskiej kultury muzycznej na całym świecie – do jej najwiejszych osiągnięć na tym polu należy kompletne nagranie psalmów Mikołaja Gomółki z Chórem Polskiego Radia (10 albumów), rejestracja wszystkich dzieł Wacława z Szamotuł i Jana Branta, kompletne nagranie i nowa edycja Kodeksu Krasińskich (PWM 2025).

Rozmawia Mariusz Gradowski.

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie. Muzyka XV-wiecznego Krakowa

(02:45) Potrzeba nowej edycji

(07:51 Od rękopisu do pulpitu wykonawcy

(10:50) Dobór głosów i instrumentów

(13:54) Decyzje i interpretacje

(17:06) Utwory przywrócone do życia

(21:18) Kras w koncertowej trasie

(25:14) Kraków w muzycznej Europie

Z księgarni PWM: ed. A. Budzińska-Bennett, M. Lewon, „Kodeks Krasińskich. Edycja wykonawcza z esejami i komentarzem krytycznym”: https://pwm.sklep.pl/kodeks-krasinskich-pl-wn-ms-iii8054

Album ‘The Krasiński Codex’ na Spotify: https://open.spotify.com/album/4UPhcJjtalbpZrJRWYgzor

Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego.

W podcaście wykorzystano fragment utworu Wincentego z Kielczy „Leta mundus” z albumu ‘The Krasiński Codex’ (Ensemble Dragma, Ensemble Peregrina, Agnieszka Budzińska-Bennett, Raumklang 2024). Nagranie zostało udostępnione dzięki uprzejmości Instytutu Adama Mickiewicza.

Kodeks Kras #1: Niezwykłe losy odnalezionego rękopisu

PWM Edition — Fri, 14 Mar 2025 00:16:00 +0000

Zwany bywa najważniejszym zabytkiem polskiej kultury muzycznej z okresu przed Fryderykiem Chopinem. Mowa o XV-wiecznym rękopisie, znanym badaczom jako Kras 52 – najcenniejszym rodzimym źródle muzyki polifonicznej. Teraz manuskrypt zyskuje nowe życie, a to za sprawą wydania wykonawczego z komentarzem krytycznym, opracowanego przez Agnieszkę Budzińską-Bennett oraz Marca Lewona, wybitnych badaczy i wykonawców muzyki dawnej związanych ze Schola Cantorum Basiliensis. Edycja, przygotowana we współpracy z Instytutem Adama Mickiewicza, ukaże się nakładem Polskiego Wydawnictwa Muzycznego. W czteroodcinkowej mini-serii podcastów „Kodeks Kras” będziemy rozmawiać m.in. o pracach nad wydaniem, kwestiach wykonawczych oraz współczesnych impresjach i reinterpretacjach piętnastowiecznego repertuaru.

W pierwszym odcinku przyjrzymy się bliżej samemu rękopisowi i jego losom. Dawniej należał do zbiorów Biblioteki Ordynacji Krasińskich; w czasie II wojny światowej, po wznieconym przez hitlerowskiego okupanta pożarze, uznano go za zniszczony. W jaki sposób manuskrypt wrócił do Polski i co wspólnego miał z tym Karol Estreicher? Czy dziś każdy może go zobaczyć na własne oczy? Tego dowiecie się, słuchając naszego podcastu.

Gościnie odcinka:

Agnieszka Budzińska-Bennett – wokalistka, harfistka, doktor muzykologii. Ma na swoim koncie 45 nagrań płytowych, w tym 17 wielokrotnie nagradzanych albumów założonego przez nią ensemble Peregrina z muzyką IX-XV wieku (m. in. ECHO-KLASSIK 2009, International Classical Music Awards 2019). Od lat związana ze Schola Cantorum Basiliensis w Szwajcarii, gdzie pracowała jako badaczka muzyki XII wieku oraz wykładała historię muzyki. Prowadzi kursy mistrzowskie w całej Europie oraz USA. Autorka artykułów i książek o muzyce dawnej. Dwukrotnie nominowana do Paszportów Polityki za przywracanie do życia koncertowego zapomnianych repertuarów średniowiecznych. Niestrudzona promotorka polskiej kultury muzycznej na całym świecie – do jej najwiejszych osiągnięć na tym polu należy kompletne nagranie psalmów Mikołaja Gomółki z Chórem Polskiego Radia (10 albumów), rejestracja wszystkich dzieł Wacława z Szamotuł i Jana Branta, kompletne nagranie i nowa edycja Kodeksu Krasińskich (PWM 2025).

Sonia Wronkowska – z wykształcenia muzykolożka, z zawodu bibliotekarka w Zakładzie Zbiorów Muzycznych Biblioteki Narodowej. Autorka edycji muzycznych, artykułów naukowych i popularyzatorskich. Jej zainteresowania skupiają się wokół historii kultury muzycznej, źródłoznawstwa oraz modelowania danych w cyfrowej humanistyce. Jest zaangażowana w prace merytoryczne, organizacyjne i strategiczne Międzynarodowego Katalogu Źródeł Muzycznych RISM (Répertoire International des Sources Musicales). Uczy cyfrowej muzykologii w Instytucie Muzykologii Uniwersytetu Wrocławskiego.

Rozmawia Mariusz Gradowski.

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie. Czym jest Kras 52?
(03:35) Mały wielki rękopis
(08:02) Z kolekcji Świdzińskiego do Biblioteki Ordynacji Krasińskich
(11:53) Nie tylko muzyka
(13:48) Bezcenny zabytek
(17:21) Pierwsze badania i wojenna zawierucha
(21:55) Podpalona biblioteka, utracone zbiory
(24:59) Odzyskany skarb
(26:20) Niefrasobliwość skryby
(28:13) Na kliknięcie myszki

Rękopis Kras 52 w zasobach Cyfrowej Biblioteki Polona: https://polona.pl/item-view/092b2a63-6f85-4c20-8745-4c6b67179406?page=0

Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego.

Słyszymy się już jutro... w nowym mini-cyklu!

PWM Edition — Thu, 13 Mar 2025 12:23:00 +0000

Mariusz Gradowski zaprasza na nowy mini-cykl podcastów! Co to będzie? Sprawdź już 14 marca!

Chopin oczami Iwaszkiewicza – DNA Muzyki Polskiej #68

PWM Edition — Fri, 28 Feb 2025 01:21:00 +0000

70 lat temu ukazał się literacki portret Fryderyka Chopina pióra Jarosława Iwaszkiewicza, który na stałe wpisał się do kanonu literatury poświęconej kompozytorowi. Dzięki staraniom Polskiego Wydawnictwa Muzycznego publikacja wróciła na półki w specjalnej, odświeżonej, jubileuszowej edycji. I właśnie o tej książce, opatrzonej wstępem i komentarzami przez Piotra Mysłakowskiego, porozmawiamy w dzisiejszym odcinku.

Gościem odcinka jest Piotr Mysłakowski – architekt wnętrz, genealog, chopinolog. Absolwent i były pracownik dydaktyczny krakowskiej ASP. Członek i były wiceprezes Zarządu Głównego Polskiego Towarzystwa Heraldycznego. Autor książek m.in. Rodzina ojca Chopina. Migracja i awans (2002), Ziemia Dobrzyńska w życiu rodziny Chopinów (2010), Warszawa Chopinów (2012) oraz Matka Chopina. Pejzaż biograficzny (2023). Badacz biografii rodziny Chopina, wieloletni konsultant naukowy Narodowego Instytutu Fryderyka Chopina; współtworzył ostateczną wersję komentarzy multimedialnych w Muzeum Chopina, opracował pełną genealogię potomków Mikołaja i Justyny Chopinów i historię Serca Chopina. Odznaczony m.in. Medalem „Pro Patria” Wojewody Małopolskiego (2021), Złotym Krzyżem Zasługi (2021) oraz odznaką i honorowym tytułem „Zasłużony dla Kultury Polskiej” (2024). Opatrzył wstępem i przypisami i X wydanie książki Jarosława Iwaszkiewicza Chopin, które ukazało się nakładem Polskiego Wydawnictwa Muzycznego.

Spis treści:

(00:00) Wprowadzenie

(01:28) Geneza przygody z genealogią Chopina

(06:05) Iwaszkiewicz a Mysłakowscy

(10:05) "Trzecia moja książka o Chopinie"13:24 Wymóg czasu

(18:47) Chopin - artysta słowa

(21:17) Chopin w listach

(23:01) Jak poprawiać Iwaszkiewicza?

(26:04) Chopinowskie fake news

(32:20) Zagadka urodzin Chopina

Z księgarni PWM: J. Iwaszkiewicz, „Chopin”: https://pwm.sklep.pl/chopin-2

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Więcej: dnamuzykipolskiej.castos.com

„Manru” – jedyna opera Ignacego Jana Paderewskiego – DNA Muzyki Polskiej #67

PWM Edition — Fri, 14 Feb 2025 01:04:00 +0000

„Manru” – to jedyna opera Ignacego Jana Paderewskiego i jednocześnie pierwszy w polskiej twórczości operowej dramat muzyczny, oparty na powieści Józefa Ignacego Kraszewskiego. To także poruszająca historia o nieszczęśliwej miłości, różnicach społecznych i nietolerancji.

Gościnią odcinka jest dr Justyna Kica. Ukończyła z wyróżnieniem studia muzykologiczne w Instytucie Muzykologii UJ. Za swoją pracę magisterską, napisaną pod kierunkiem prof. dr hab. Zofii Fabiańskiej, otrzymała The Ray and Ruth Robinson Musicology Award. W 2023 roku na Wydziale Historycznym UJ uzyskała stopień doktora nauk humanistycznych w zakresie nauk o sztuce na podstawie dysertacji «Musica moderna» w siedemnastowiecznym Gdańsku. Koncert kościelny, przygotowanej pod kierunkiem dr hab. Aleksandry Patalas, prof. UJ. Jeszcze w trakcie studiów została zatrudniona w Bibliotece i Fonotece Instytutu Muzykologii UJ, a od 2012 roku jest pracownikiem Ośrodka Dokumentacji Muzyki Polskiej XIX i XX wieku im. I.J. Paderewskiego (od X 2020 na stanowisku asystenta badawczego i kierownika Ośrodka). W obszarze jej zainteresowań badawczych znajdują się: muzyka religijna XVII wieku, polska kultura muzyczna XIX i XX w., ze szczególnym uwzględnieniem postaci I.J. Paderewskiego, a także zagadnienia związane ze źródłoznawstwem i edytorstwem muzycznym.

Rozmawia Mateusz Borkowski.

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie

(01:06) Sensacyjne początki

(03:34) Manru jak Fidelio?

(04:41) Operowe plany i projekty

(08:36) Chata za wsią i prace nad Manru

(11:03) Pierwszy polski dramat muzyczny | Odrobiona lekcja u Wagnera

(13:11) Folklor podhalański i romski w Manru?

(15:10) Prapremiera i pierwsze reakcje

(18:42) Premiera lwowska i polska prasa

(22:44) Kolejne inscenizacje i lata zapomnienia

(25:35) Paderewski na cenzurowanym

(26:17) Manru w XXI wieku

Z księgarni PWM: „Najpiękniejszy Paderewski”: https://pwm.sklep.pl/najpiekniejszy-paderewski

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Więcej: dnamuzykipolskiej.castos.com

Odnaleziony walc Chopina – DNA Muzyki Polskiej #66

PWM Edition — Fri, 31 Jan 2025 01:24:00 +0000

Pod koniec października 2024 roku muzyczny świat obiegła sensacyjna wiadomość – w Morgan Library & Museum w Nowym Jorku odnaleziono rękopis nieopublikowanego dotąd walca Fryderyka Chopina. Na ile możemy być pewni, że utwór rzeczywiście wyszedł spod jego ręki? Czy ten niewielkich rozmiarów walc ma szansę na zaistnienie w obiegu koncertowym? A może przed nami jeszcze więcej podobnych odkryć? O tym wszystkim – i nie tylko! – porozmawiamy w dzisiejszym odcinku.

Gościem podcastu jest prof. dr hab. Marek Szlezer – pianista, pedagog, specjalista od kompozytorów zapomnianych. Ukończył z odznaczeniem studia w Akademii Muzycznej w Krakowie w klasie prof. Ewy Bukojemskiej oraz Chapelle Musicale Reine Elizabeth w Brukseli. Obecnie prowadzi własną klasę na Akademii Muzycznej im. K. Pendereckiego w Krakowie, gdzie jest zatrudniony na stanowisku kierownika Katedry Fortepianu. Jest ceniony za swoje interpretacje dzieł Fryderyka Chopina: otrzymał m.in I miejsce w konkursie stypendialnym Towarzystwa im. F. Chopina w Warszawie, III na Międzynarodowym Konkursie Chopinowskim w Mariańskich Łaźniach, nagrodę specjalną Wydania Narodowego Dzieł Wszystkich Fryderyka Chopina a także wiele innych nagród na renomowanych międzynarodowych konkursach pianistycznych. Występował w takich salach jak: Carnegie Hall, Concertgebouw, Palais des Beaux-Arts, Wigmore Hall, St. Martin-in-the-fields, Salle Cortot, Seoul Arts Center, NCPA w Mumbaju i Palacio de Bellas Artes w Meksyku. Jest aktywnie zaangażowany w promocję muzyki polskiej w kraju i zagranicą dokonując licznych odkryć i prawykonań utworów kompozytorów polskich XIX i XX wieku.

Rozmawia Jowita Dziedzic-Golec.

Spis treści:

(00:00) Wprowadzenie

(02:50) Sensacyjne znalezisko w Morgan Library

(04:54) Walc „nietypowo gorączkowy”

(07:36) Styl muzyczny Walca a-moll

(10:57) Kartka ze sztambucha

(13:21) Szkic, pomysł, fragment...?

(18:05) Odnaleziony walc na tle twórczości Chopina

(23:44) Utwory niegodne publikacji?

(26:44) Korekty, poprawki, przeróbki

(31:15) Zaskoczenie i dysonans

(37:13) Czy czekają nas nowe odkrycia?

(39:36) Znalezisko czy mistyfikacja?

(45:30) Rezonans odnalezienia Walca a-moll

(50:37) Na Konkursie Chopinowskim i w obiegu koncertowym

Z księgarni PWM: T.A. Zieliński, „Chopin”: https://pwm.sklep.pl/chopin-1

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Więcej: dnamuzykipolskiej.castos.com

Ulubiony uczeń Haydna. Co wiemy o Franciszku Lesslu? – DNA Muzyki Polskiej #65

PWM Edition — Fri, 17 Jan 2025 00:43:00 +0000

„Napisanie książki o kompozytorze Franciszku Lesslu nie jest łatwym zadaniem. Należy on bowiem do tych twórców dawnej Polski, o których zachowało się niewiele informacji i jeszcze mniej źródeł. Nieliczni badacze życia i twórczości tego kompozytora próbowali interpretować różne fakty, niejednokrotnie z niepewnych przesłanek, wyciągając pochopnie zbyt daleko idące wnioski” – tymi słowami rozpoczyna się wydana przez PWM Mała Monografia poświęcona Franciszkowi Lesslowi. W dzisiejszym odcinku przyjrzymy się bliżej sylwetce tego twórcy.

Gościem odcinka jest prof. dr hab. Marcin Tadeusz Łukaszewski – pianista, teoretyk muzyki i kompozytor, absolwent Akademii Muzycznej w Warszawie. W 2021 roku otrzymał tytuł profesora. Pracuje w macierzystej uczelni. Autor szeregu książek, w tym Przewodnika po muzyce fortepianowej (PWM, Kraków 2014) i popularnego poradnika Jak napisać pracę dyplomową o muzyce? (UMFC, Warszawa 2015). Nagrał wiele płyt z muzyką polską, w tym – nagrodzone statuetkami Fryderyka – albumy z muzyką fortepianową Stanisława Moniuszki, Piotra Perkowskiego i pieśni Ignacego Jana Paderewskiego. Wśród jego zainteresowań naukowych i artystycznych pierwsze miejsce zajmuje muzyka polska. Autor wydanej nakładem PWM książki z serii „Małe Monografie” poświęconej Franciszkowi Lesslowi.

Rozmawia Monika Zając (Program 2 Polskiego Radia).

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie

(02:09) Źródła zaginione i rozproszone

(08:23) Relacje rodzinne

(11:07) Na dworze Czartoryskich

(14:37) Studia wiedeńskie

(19:18) Ulubiony uczeń Haydna?

(21:32) Kompozytor przełomu

(24:00) Dorobek kompozytorski Lessla

(27:03) Lessel multiinstrumentalista

(31:31) Odejście od muzyki

(36:27) Lata schyłkowe

(38:54) Odkrywanie na nowo

Muzyka na salonach. O kulturze salonowej w XIX wieku – DNA Muzyki Polskiej #64

PWM Edition — Fri, 03 Jan 2025 00:03:00 +0000

Szelest sukien, gwar rozmów, muzyka – czasem śpiewana, a czasem instrumentalna… Ciche flirty, innym razem głośne dyskusje – między innymi o muzyce, literaturze czy nawet o przyszłości ojczyzny. Tak możemy wyobrazić sobie atmosferę panującą w XIX-wiecznym salonie, do którego spróbujemy przenieść się wspólnie z gościnią dzisiejszego odcinka.

Dr Małgorzata Sułek – muzykolożka, polonistka i kulturoznawczyni. Adiunkt w Instytucie Mediów i Produkcji Muzycznej Akademii Muzycznej im. G. i K. Bacewiczów w Łodzi. Autorka książek poświęconych twórczości Witolda Lutosławskiego i Stanisława Moniuszki. Współredaktorka serii „Długi wiek XIX w muzyce. Pytania – problemy – interpretacje” (wraz z Grzegorzem Zieziulą i Ewą Bogulą-Gniazdowską) oraz korespondencji Ignacego Jana Paderewskiego (wraz z Justyną Kicą). Jej zainteresowania badawcze koncentrują się na muzyce i literaturze XIX–XXI wieku ze szczególnym uwzględnieniem zagadnień intermedialności, gatunków synkretycznych i kompozycji nieautonomicznych.

Rozmawia Monika Zając (Program 2 Polskiego Radia).

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie. Czym były salony artystyczne?

(04:52) Antyczni antenaci i początki salonów

(09:07) Artyści i amatorzy

(10:58) W pałacu, w mieście i w majątku

(14:14) Profesjonalizacja życia salonowego

(16:07) Salonowy savoir-vivre

(18:27) Muzy, menedżerki, mecenaski

(24:54) Ostoje polskości

(28:32) Muzyczny repertuar salonowy

(31:39) Okres schyłkowy

(36:08) Renesans salonów?

Z księgarni PWM: J. Elsner, „Kwartet smyczkowy C-dur” op. 8 nr 1: https://pwm.sklep.pl/kwartet-smyczkowy-c-dur-op-8-nr-1-1799

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Życie muzyczne w ośrodkach klasztornych – DNA Muzyki Polskiej #63

PWM Edition — Fri, 20 Dec 2024 00:59:00 +0000

W dzisiejszym podcaście zbadamy przestrzeń, która do tej pory w naszym cyklu się nie pojawiała – mowa o ośrodkach klasztornych. Zazwyczaj tematykę muzyki sakralnej – szczególnie tej we wspólnotach monastycznych – kojarzymy z okresem wcześniejszym, do XVIII wieku. Jednak aby nakreślić pełny obraz kultury muzycznej na ziemiach polskich w XIX stuleciu, nie należy zapominać o spuściźnie pozostawionej przez zgromadzenia zakonne, m.in. dominikanów, jezuitów czy paulinów, z Jasną Górą na czele.

Gościem odcinka jest prof. dr hab. Remigiusz Pośpiech – muzykolog, absolwent Instytutu Muzykologii KUL, dyrektor Instytutu Muzykologii Uniwersytetu Wrocławskiego. Przewodniczący Zespołu Naukowo-Redakcyjnego Jasnogórskich Muzykaliów, inicjator i redaktor naczelny serii źródłowej Musica Claromontana oraz serii naukowej Musica Claromontana – Studia, a także serii Thesaurus Musicorum Silesiae. Członek rad naukowych kilkunastu periodyków naukowych i serii wydawniczych (m.in. Monumenta Musicae in Polonia przy Instytucie Sztuki PAN). Od 2016 członek Komitetu Nauk o Sztuce PAN, od 2017 przewodniczący Komitetu Redakcyjnego Dzieł Stanisława Moniuszki przy PWM w Krakowie, od 2018 członek Rady Programowej ministerialnego projektu Dziedzictwo Muzyki Polskiej. Członek zagranicznych i krajowych organizacji naukowych (m.in. Görres-Gesellschaft zur Pflege der Wissenschaft, Gesellschaft für Musikforschung, Sekcja Muzykologów Związku Kompozytorów Polskich, Stowarzyszenia Polskich Muzyków Kościelnych).

W badaniach naukowych koncentruje się na muzyce polskiej XVII-XIX wieku (ze szczególnym uwzględnieniem twórczości religijnej), dziejach kultury muzycznej Śląska oraz problematyce muzyki liturgicznej po Soborze Watykańskim II. Jest autorem ponad 300 publikacji, w tym dwóch monografii (Bożonarodzeniowa muzyka na Jasnej Górze w XVIII i XIX wieku, Opole 2000 oraz Muzyka wielogłosowa w celebracji eucharystycznej na Śląsku w XVII i XVIII wieku, Opole 2004), ponad 20 prac zbiorowych oraz wydań źródłowych (dzieła M. J. Żebrowskiego, J. Elsnera i S. Moniuszki), a także szeregu komentarzy naukowych do płyt CD oraz audycji radiowych poświęconych kulturze muzycznej.

Rozmawia Mariusz Gradowski.

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie

(01:23) Nie ma liturgii bez muzyki

(04:53) Muzyka nie ma konfesji

(08:15) Czas rozkwitu

(11:27) Zabory i kasaty

(14:38) Koniec złotego wieku

(18:37) Główne ośrodki na ziemiach polskich

(26:38) Fenomen kapeli jasnogórskiej

(30:10) Żywa tradycja i muzyka najnowsza

(36:01) Cudze chwalicie...

(39:36) Pieśni kościelne

Z księgarni PWM: C. Gieczyński, Missa in C: https://pwm.sklep.pl/missa-in-c

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Więcej: dnamuzykipolskiej.castos.com

Jak powstają wydania źródłowo-krytyczne? DNA Muzyki Polskiej #62

PWM Edition — Fri, 06 Dec 2024 00:38:00 +0000

Wydania źródłowo-krytyczne – to temat dzisiejszego odcinka w cyklu DNA Muzyki Polskiej. Porozmawiamy o procesie powstawania wydania źródłowo-krytycznego od kuchni, postaramy się uświadomić, jak skomplikowany to proces i wytłumaczyć, czym w ogóle są tego typu wydania i dlaczego są tak ważne…

Goście odcinka:

Jolanta Bujas-Poniatowska – asystentka i doktorantka w Instytucie Muzykologii Uniwersytetu Jagiellońskiego, gdzie przygotowuje rozprawę poświęconą religijnej kulturze muzycznej rzymskich katolików na terenach polskich w latach 1795-1830. Interesuje się zagadnieniami źródłoznawstwa, społecznej historii muzyki, recepcji i edytorstwa muzycznego. Z PWM współpracuje od 2019 roku jako autorka, redaktorka i tłumaczka. Przygotowała i redagowała edycje źródłowo-krytycznych dzieł I.F. Dobrzyńskiego, K. Lipińskiego, A. Milwida, S. Moniuszki, F. Nowowiejskiego i K. Szymanowskiego.

Adam Kukla – muzykolog, absolwent Uniwersytetu Jagiellońskiego oraz malarz – ukończył studia podyplomowe na Akademii Sztuk Pięknych im. J. Matejki w Krakowie. Aktualnie pracuje w Polskim Wydawnictwie Muzycznym jako redaktor i zajmuje się m.in. wydaniami źródłowo-krytycznymi, po godzinach realizuje pasje związane ze sztukami plastycznymi. W zakresie jego zainteresowań powiązanych z muzykologią jest edytorstwo oraz muzyka polska XVIII i XIX wieku.

Rozmawia Jowita Dziedzic-Golec.

Spis treści

00:00 Wprowadzenie. Czym są wydania źródłowo-krytyczne?

03:36 Zespół w zespół

06:26 Źródła, kwerendy, badania…

09:00 Traktaty, recenzje, wspomnienia…

14:20 Zagadki detektywistyczne i benedyktyńska cierpliwość

18:35 Kompozytor zasługuje na wysłuchanie

24:08 Twórczość niesłusznie pomijana

27:32 Kiedy badacz się tłumaczy?

34:09 Wydanie źródłowo-krytyczne a inne typy wydań

42:45 Ochrona dóbr kultury

45:43 Koniec wieńczy dzieło

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Więcej: dnamuzykipolskiej.castos.com

Z księgarni PWM: S. Moniuszko, „Sonety krymskie” (wydanie źródłowo-krytyczne): https://pwm.sklep.pl/sonety-krymskie-1

Juliusz Zarębski – narodowy kosmopolita. DNA Muzyki Polskiej #61

PWM Edition — Fri, 22 Nov 2024 00:36:00 +0000

Dzisiejszy odcinek podcastu będzie miał dwóch bohaterów. Jednym z nich jest Juliusz Zarębski – kompozytor i pianista, którego 170. rocznica urodzin przypadła właśnie w tym roku. Zarębski pozostawił po sobie stosunkowo niewielki dorobek, który jedynie zapowiadał udaremniony przez jego przedwczesną śmierć rozkwit. Pod względem talentu przyrównywany bywał – i bywa – do Fryderyka Chopina. Rzeczywiście, w twórczości Zarębskiego wyraźne są inspiracje Chopinowskie; widoczne są także wyraźne wpływy Ferenca Liszta, u którego odbył studia pianistyczne w Rzymie.

Sylwetkę i twórczość Zarębskiego przybliży nam drugi bohater dzisiejszego spotkania, czyli Piotr Sałajczyk – pianista i kameralista, zaliczany do grona najwybitniejszych polskich wykonawców swojego pokolenia. Ukończył pod kierunkiem Józefa Stompla studia w Akademii Muzycznej w Katowicach, gdzie obecnie prowadzi klasę fortepianu. Kształcił się również w Universität Mozarteum w Salzburgu u Pavla Gililova. Wykonuje zarówno muzykę najnowszą, jak i zapomniane utwory kompozytorów polskich. W 2017 ukazał się czteropłytowy album z kompletem dzieł fortepianowych J. Zarębskiego w interpretacji Sałajczyka. Laureat wielu nagród i wyróżnień fonograficznych, m.in. statuetki Fryderyk 2018 za zarejestrowany z Kwartetem Śląskim Kwintet fortepianowy Wajnberga.

Rozmawia Monika Zając (Program 2 Polskiego Radia).

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie

(01:46) Zagadki i znaki zapytania

(06:24) Kompozytor jednego utworu?

(08:45) Z Żytomierza na salony Europy

(11:32) Narodowy kosmopolita

(13:15) Między Chopinem a Lisztem?

(15:05) Atleta fortepianu

(18:44) Wielka fantazja

(21:42) Brakujące ogniwo?

(24:43) Niezasłużone zapomnienie

(26:33) Odkrycia i pogłoski

(30:18) Rocznice i rozterki

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Więcej: dnamuzykipolskiej.castos.com

Z księgarni PWM: J. Zarębski, „Róże i ciernie”: https://pwm.sklep.pl/roze-i-ciernie-op13

Polonez, mazur, krakowiak… – DNA Muzyki Polskiej #60

PWM Edition — Fri, 08 Nov 2024 01:08:00 +0000

Polonez, mazur, krakowiak, oberek i kujawiak – to doskonale znany kanon polskich tańców narodowych. Ich znaczenie oraz wartość dla dziejów polskiej kultury zapewniły im miejsce m.in. na krajowej liście niematerialnego dziedzictwa kulturowego. O ile jednak w świecie muzycznym mówimy chętnie o tańcach w kontekście samej muzyki, to często zapominamy o ich stronie choreograficznej. Tym razem postaramy się to zmienić…

Gościem odcinka jest Romana Agnel – tancerka, choreograf, pedagog tańca i historyk sztuki. Założycielka oraz dyrektor naczelna i artystyczna Baletu Cracovia Danza – jedynego w Polsce profesjonalnego zespołu tańców historycznych. Absolwentka Społecznej Szkoły Baletowej w Krakowie (klasa prof. M. Mirockiej). Ukończyła historię sztuki na Uniwersytecie Paryskim (Sorbona). We Francji poznała tańce różnych narodów, a także zdobyła specjalizacje w zakresie tańców charakterystycznych oraz historycznych. Wielokrotnie współpracowała z wybitnymi osobowościami świata baletu, teatru i muzyki, opracowując choreografie do oper barokowych, klasycznych i staropolskich prezentowanych na scenach w kraju i za granicą.

Rozmawia Mateusz Borkowski.

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie. Źródła i podręczniki tańca

(03:39) Nie tylko 5 tańców. Kozak

(05:21) Taneczne rodowody

(06:54) Polonez - taniec dla wszystkich

(11:16) Polonez dawny i nowy

(15:27) Polonez na liście dziedzictwa UNESCO

(17:38) Czy wszyscy znamy mazura?

(20:29) Aż zakręci się w głowie. Oberek i kujawiak

(24:38) Skalmierzak, wiśliczak, flisak... krakowiak

(29:26) Tańce narodowe dziś

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Więcej: dnamuzykipolskiej.castos.com

Z księgarni PWM: K. Kurpiński, „Polonezy” (zeszyt 1): https://pwm.sklep.pl/polonezy-z-1

Oszałamiająca kariera gitary – DNA Muzyki Polskiej #59

PWM Edition — Fri, 25 Oct 2024 00:05:00 +0000

Bohaterem dzisiejszego odcinka będzie instrument, który zrobił oszałamiającą karierę, szczególnie w muzyce rozrywkowej; bez niego nie wyobrażamy sobie takich gatunków jak blues, rock czy country, a jego brzmienie potrafi też przenieść nas myślami do gorącej Hiszpanii. Gitara – bo to o niej mowa – ma niezwykle bogatą historię i niezliczone odmiany. Dziś skupimy się na jej historii i obecności na ziemiach polskich w XIX wieku.

Naszym przewodnikiem w tej opowieści będzie Wojciech Gurgul – gitarzysta i badacz historii gitary w Polsce. Rozmawia Monika Zając (Program 2 Polskiego Radia).

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie

(02:14) Początki gitary na ziemiach polskich

(05:58) XIX w. i gitara hiszpańska

(09:43) Pierwsze polskie utwory na gitarę

(11:24) Transkrypcje, gitara i śpiew

(14:05) Chopin i gitara

(16:05) Żeby pisać na gitarę...

(19:02) Spadek popularności

(21:05) Dawni wirtuozi

(24:58) Białe plamy

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Więcej: dnamuzykipolskiej.castos.com

Artystyczna dusza generała. O muzyce w życiu Tadeusza Kościuszki – DNA Muzyki Polskiej #58

PWM Edition — Thu, 10 Oct 2024 23:48:00 +0000

W tym odcinku w centrum zainteresowania będzie Tadeusz Kościuszko – bohater dwóch narodów i jedna z najsłynniejszych postaci polskiej historii. Zasłużony w wojnie o niepodległość Stanów Zjednoczonych oraz przywódca insurekcji kościuszkowskiej w 1974 roku. Dlaczego Kościuszko – inżynier wojskowy i generał – pojawia się w cyklu o muzyce? Odpowiedź poznacie, słuchając dzisiejszej rozmowy.

Gościem podcastu jest prof. dr hab. Piotr Lato – profesor Akademii Muzycznej im. Krzysztofa Pendereckiego w Krakowie, Kierownik Katedry Instrumentów Dętych Drewnianych i Akordeonu, a od roku akademickiego 2024/2025 – Prorektor ds. artystycznych i naukowych. Kurator cyklu koncertów w Muzeum Kościuszkowskim.

Rozmawia Jowita Dziedzic-Golec.

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie

(02:46) Dwa polonezy i walc

(06:13) Kto skomponował polonezy Kościuszki?

(07:40) Dusza artysty

(09:12) Koncerty na Kopcu

(15:10) Kościuszko w twórczości kompozytorów polskich

(17:05) Kościuszko czeka na odkrycie?

(20:58) Współczesna recepcja

(25:13) Znaki zapytania

Z księgarni PWM: „Tadeusz Kościuszko – Artysta”: https://pwm.sklep.pl/tadeusz-kosciuszko-artysta

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Nie tylko Kolberg. O początkach etnografii muzycznej – DNA Muzyki Polskiej #57

PWM Edition — Fri, 27 Sep 2024 07:00:00 +0000

W dzisiejszym odcinku rozmawiamy o zbieraniu folkloru w XIX wieku, a także o inspiracjach folklorem w polskiej muzyce artystycznej tego okresu. Temat jest bardzo szeroki i złożony. Mówi się, że dziewiętnaste stulecie to czas wzmożonego zainteresowania wszystkim tym, co ludowe; jak się okazuje, obok romantycznych fascynacji było też miejsce na rozwój metod naukowych. Zapraszamy więc w podróż do czasów, w których etnografia muzyczna dopiero zaczynała się rozwijać.

Gościnią odcinka jest etnomuzykolog dr Gabriela Gacek – absolwentka Wydziału Instrumentalnego Akademii Muzycznej we Wrocławiu (fortepian) oraz muzykologii na Uniwersytecie Wrocławskim. W 2019 roku obroniła w Instytucie Sztuki PAN w Warszawie pracę doktorską pt. „Tradycje muzyczne górali kliszczackich”. Jest dwukrotną stypendystką Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego, członkinią International Council for Traditions of Music and Dance oraz Stowarzyszenia Polskie Seminarium Etnomuzykologiczne. Uczestniczyła w pracach zespołu merytorycznego opracowującego tom „Podlasie i Kurpie” w serii „Polska pieśń i muzyka ludowa. Źródła i materiały”, wydawanej przez Instytut Sztuki PAN w Warszawie. Dwukrotnie otrzymała grant badawczy w programie Instytutu Muzyki i Tańca Muzyczne Białe Plamy, a w latach 2018–2019 brała udział w projekcie Małopolskiego Centrum Kultury Sokół pt. Małopolska źródłem tradycji (Nowa Akcja Zbierania Folkloru). Od 2023 roku zatrudniona w Instytucie Muzykologii Uniwersytetu Jagiellońskiego na stanowisku asystenta z doktoratem.

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie. Wyraziciel duszy narodu

(04:55) Mity i mistyfikacje

(07:07) Przed Kolbergiem. Hugo Kołłątaj

(10:34) Łukasz Gołębiowski i Karol Kurpiński

(14:08) Popularyzacja i opracowania

(17:56) Panslawizm i komparatystyka

(19:58) Ewolucja metody Kolberga

(24:30) Kolbergowskie niespodzianki

(27:46) Kraków i Podhale

(30:45) Kompozytorskie inspiracje

(33:19) Moniuszko pod strzechami

(36:43) Od Żeleńskiego do Kilara

(40:29) Kopalnia inspiracji

Z księgarni PWM: F. Nowowiejski, „Pieśni na głos i fortepian. Opracowania świeckich melodii ludowych”: https://pwm.sklep.pl/piesni-solowe-z-towarzyszeniem-fortepianu

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Jak zostać redaktorem nutowym? Kurs Edytorstwa Muzycznego – DNA Muzyki Polskiej #56

PWM Edition — Fri, 13 Sep 2024 00:13:00 +0000

W cyklu „DNA Muzyki Polskiej” mówimy nie tylko o wielkich dziełach muzyki XIX wieku, ale bardzo często także o kompozycjach zapomnianych, które – wraz z rozwojem badań muzykologicznych – odkrywane są na nowo. Droga od odnalezionego w archiwum rękopisu czy starodruku do gotowego wydania na pulpicie wykonawcy jest skomplikowana… W proces ten zaangażowane są dziesiątki osób, a wśród nich nieocenioną rolę pełnią redaktorzy nutowi. Tajniki tego zawodu poznają uczestnicy Kursu Edytorstwa Muzycznego organizowanego przez Polskie Wydawnictwo Muzyczne. Do kogo jest skierowany? Jakie daje możliwości? W jaki sposób umiejętności zdobyte na kursie mogą wykorzystać także kompozytorzy i artyści-muzycy? O tym opowiemy w dzisiejszym odcinku.

Goście odcinka:

Paulina Krupa – absolwentka muzykologii na Uniwersytecie Jagiellońskim. Od 2016 roku pracuje w Polskim Wydawnictwie Muzycznym na stanowisku redaktora i kopisty. W PWM zajmuje się redakcyjnym prowadzeniem tytułów z muzyką kameralną, pedagogiczną, wokalno-instrumentalną oraz chóralną. Od roku akademickiego 2020/2021 prowadzi zajęcia w ramach Kursu Edytorstwa Muzycznego, a w 2022 roku również w ramach profilu edytorskiego w Instytucie Muzykologii Uniwersytetu Warszawskiego.

Kamil Poniatowski – jest absolwentem muzykologii na Uniwersytecie Jagiellońskim, gdzie realizował profil edytorski. Jego zainteresowanie źródłoznawstwem i edytorstwem muzycznym doprowadziło do przygotowania w trakcie studiów dwóch edycji źródłowo-krytycznych: Requiem in Es Wacława Raszka (2017) oraz Liber secundus cantionum sacrarum Gregora Langego (2019). Jeszcze podczas studiów brał udział w kursie organizowanym przez Polskie Wydawnictwo Muzyczne, a następnie w Seminarium Edytorstwa Muzycznego w Radziejowicach. Z PWM-em współpracuje od 2018 roku, początkowo jako kopista, później stażysta, a obecnie jako członek Działu Redakcji. Zajmuje się przede wszystkim składem nutowym, wykonuje również prace korektorskie, redakcję i adiustację utworów. W 2022 roku prowadził również zajęcia w ramach profilu edytorskiego w Instytucie Muzykologii Uniwersytetu Warszawskiego.

Rozmawia Mateusz Borkowski.

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie

(02:38) Jedyny taki kurs

(06:18) Specjaliści potrzebni od zaraz

(08:20) Nie tylko dla redaktorów

(12:40) Krok po kroku

(16:59) Mistrzowie i spejcaliści

(19:28) Tematyka zajęć

(23:53) Od kursu do wydania

(26:28) Żywy proces wydawniczy

(30:50) Utwory wydobyte z zapomnienia

Z księgarni PWM: I. F. Dobrzyński, „Uwertura koncertowa” (wydanie źródłowo-krytyczne): https://pwm.sklep.pl/uwertura-koncertowa-d-dur-op-1-seria-1-tom-3

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Więcej: dnamuzykipolskiej.castos.com

Morawski. Wakacyjnie – DNA Muzyki Polskiej #55

PWM Edition — Thu, 29 Aug 2024 23:37:00 +0000

Jedna z najbarwniejszych i najciekawszych postaci polskiej muzyki pierwszej połowy XX wieku. Pomimo tego przez wiele lat pozostawał w cieniu innych twórców, a jeśli już o nim pamiętano, to tylko ze względu na to, że był rzekomym „wrogiem” Karola Szymanowskiego. Jednak najnowsze badania rzuciły na postać Eugeniusza Morawskiego zupełnie nowe światło…

Gościem odcinka jest Oskar Łapeta – psycholog, muzykolog i publicysta. Interesuje się muzyką XIX i pierwszej połowy XX wieku. W 2019 roku obronił w Instytucie Muzykologii Uniwersytetu Warszawskiego dysertację poświęconą biografii i recepcji twórczości Eugeniusza Morawskiego. Autor licznych artykułów naukowych i popularnonaukowych, które ukazały się w „Muzyce”, „Res Facta Nova”, „Przeglądzie Muzykologicznym”, „Beethoven Magazine” czy „Ruchu Muzycznym”. Prowadzi blog muzyczny Klasyczna Płytoteka. Autor poświęconej Morawskiemu książki z serii Małe Monografie, wydanej nakładem Polskiego Wydawnictwa Muzycznego.

Rozmawia Monika Zając (Program 2 Polskiego Radia).

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie

(02:39) Jak Morawski z Szymanowskim

(06:04) Morawskiego grzechy główne

(08:29) Wymuszony pobyt w Paryżu

(11:07) Utwory zniszczone i zachowane

(14:18) Femme fatale, poemat grozy i urywana korespondencja

(18:22) Paryskie przyjaźnie

(19:36) Powrót do Polski

(21:18) Awantura o Konserwatorium Warszawskie

(24:04) Morawski rektorem

(27:25) Czas okupacji

(29:27) Losy rękopisów

(32:57) Zaginione utwory i szalone pomysły

Moniuszko. Wakacyjnie – DNA Muzyki Polskiej #54

PWM Edition — Thu, 15 Aug 2024 23:53:00 +0000

Wybitny kompozytor, który raczej nie był geniuszem. Ojciec polskiej opery narodowej, który jednak nim nie był. Kompozytor, o którym wszyscy wiedzą wszystko – ale czy na pewno? Gdy spojrzeć na niego dokładniej, odrzucając patos, zastałe etykiety czy uprzedzenia, możemy odkryć ciekawego człowieka i twórcę bardzo dobrej muzyki. Człowieka z krwi i kości, z jego emocjami, obawami, marzeniami, ambicjami. Stanisława Moniuszkę, którego z miejsca rozumiemy, lubimy, podzielamy jego radości i rozczarowania.

Gościem odcinka jest Ignacy Zalewski – kompozytor, pedagog, popularyzator muzyki polskiej. Absolwent i wykładowca Uniwersytetu Muzycznego Fryderyka Chopina w Warszawie, doktor habilitowany sztuki muzycznej. Laureat wielu nagród w krajowych i międzynarodowych konkursach kompozytorskich. Autor poświęconej Moniuszce Małej Monografii, wydanej nakładem Polskiego Wydawnictwa Muzycznego.

Rozmawia Monika Zając (Program 2 Polskiego Radia).

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie

(03:20) Ojciec zaniedbany?

(06:18) Rocznice i geniusze

(08:47) Moniuszko z krwi i kości

(11:04) Podróżnik-domator

(13:44) Przystanek Wilno

(17:11) Moniuszkowska afirmacja

(18:53) Halka i kanon operowy

(20:59) Halka wciąż aktualna

(24:44) Wątki bliskie sercu. Paria

(27:11) Drugi biegun

(29:55) Śpiewnik domowy

(32:09) Gdyby Moniuszko żył dzisiaj...

(36:17) Zagrać, nie ugrać

(38:47) Moniuszko w warszawskiej kawiarni

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Więcej: dnamuzykipolskiej.castos.com

Chopin. Wakacyjnie – DNA Muzyki Polskiej #53

PWM Edition — Thu, 01 Aug 2024 23:11:00 +0000

„Kapelusze z głów, to geniusz” – stwierdził jego rówieśnik Schumann, gdy zaledwie zetknął się z jego muzyką. Od pierwszej połowy XIX wieku, kiedy ów geniusz fortepianu zaczarował Europę, nic się nie zmieniło. Jedynie to, że oprócz Europy uwielbia go także reszta świata. Urokowi jego twórczości ulegają kolejne pokolenia pianistów i melomanów. Polski i uniwersalny, nasz i wszystkich. Fryderyk Chopin.

Gościem odcinka jest Jakub Puchalski – jako krytyk i publicysta muzyczny współpracuje na co dzień z Polskim Radiem Chopin i „Tygodnikiem Powszechnym”, a ponadto z Polskim Wydawnictwem Muzycznym i Narodowym Instytutem Fryderyka Chopina. Jako konsultant programowy – z Narodową Orkiestrą Symfoniczną Polskiego Radia w Katowicach. Wykładał na Uniwersytecie Jagiellońskim przedmioty związane z historią i recepcją muzyki i sztuki, jest członkiem jury International Classical Music Awards. Autor Małej Monografii poświęconej Chopinowi, wydanej nakładem PWM.

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie. Za głosem Chopina

(02:35) Co nowego o Chopinie?

(05:13) Wiedeńskie sukcesy i porażki

(08:54) Chopin pracujący

(12:22) Na lekcji u pana Chopina

(17:10) Nawyki mistrza

(20:36) Tekst i wrażliwość

(22:49) Żywot koncertującego pianisty

(29:05) Chopin na wakacjach

(33:05) Młodzieniec pełen życia

(35:37) Uzdrowiska i wywczasy

(38:01) Zima na Majorce

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Paderewski. Wakacyjnie – DNA Muzyki Polskiej #52

PWM Edition — Thu, 18 Jul 2024 23:01:00 +0000

Ignacy Jan Paderewski to postać nietuzinkowa. Światowej sławy pianista i kompozytor, polityk, mąż stanu, filantrop, wspaniały mówca, niestrudzony działacz niepodległościowy. Jako dziecko marzył, żeby stać się „kimś” i uratować ojczyznę. To marzenie spełnił. Dzięki zdolnościom i tytanicznej pracy został pianistą uwielbianym na wszystkich kontynentach, najlepiej zarabiającym w historii idolem, gwiazdą, celebrytą. Swoją mocną pozycję wykorzystał w osobistej walce o polską niepodległość.

Gościnią odcinka jest Magdalena Majewska – tłumaczka i dziennikarka, autorka poświęconej Paderewskiemu książki z serii „Małe Monografie”. Od 2011 pracuje w Ministerstwie Spraw Zagranicznych RP, w ramach projektów polskiej dyplomacji publicznej i kulturalnej promuje za granicą polską kulturę, język, naukę i sport. Jest współautorką pierwszej edycji (2021) i autorką drugiej edycji (2024) projektu „Outstanding Polish Women”, ukazującego wybitne osiągnięcia polskich kobiet. Wcześniej przez kilka lat publikowała w tygodniku „Newsweek Polska” artykuły popularnonaukowe o zwierzętach, roślinach, zdrowiu, a także odkryciach archeologicznych.

Rozmawia Monika Zając (Program 2 Polskiego Radia).

Spis treści

00:00 Wprowadzenie

02:42 Od słów i od czynów

05:33 Samson fortepianu

09:38 Status celebryty

12:08 Wielka sława i wielka odpowiedzialność

13:39 Obiecujący puzonista?

15:33 Kompozytor i żartowniś

18:55 Paderewski vs Paderewski

20:33 Pomoc Modrzejewskiej i studia u Leszetyckiego

23:29 Wpływowe przyjaciółki

26:34 Helena Paderewska

29:21 Droga do teki premiera

33:38 Dla sprawy polskiej

36:41 Ponad podziałami

40:37 Paderewski pamiętany

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Więcej: dnamuzykipolskiej.castos.com

Z księgarni PWM: M. Majewska, „Paderewski”: https://pwm.sklep.pl/paderewski

Wieniawski. Wakacyjnie – DNA Muzyki Polskiej #51

PWM Edition — Thu, 04 Jul 2024 23:01:00 +0000

Wakacyjny cykl podcastu otwiera postać niezwykła. Cudowne dziecko, które w wieku 11 lat zostało najmłodszym absolwentem Konserwatorium Paryskiego. Skrzypek-wirtuoz święcący triumfy na wielkich trasach koncertowych, których nie powstydziłyby się dzisiejsze gwiazdy muzyki pop. Wybitny kompozytor, ale i człowiek z krwi i kości – choć sam o sobie opowiedział pewnie niejedną legendę. Mowa o Henryku Wieniawskim.

Gościem odcinka jest Mateusz Borkowski – muzykolog, krytyk i publicysta muzyczny, pedagog. Współpracuje z „Ruchem Muzycznym” i Radiem Kraków, w którym prowadzi autorską audycję „Mistrzowie i uczniowie”. Tworzy własny blog „Orfeum Borkowskiego”. Autor m.in. „Złotej klatki” – wywiadu-rzeki z reżyserem Michałem Znanieckim (PWM 2017) oraz książki z serii „Małe Monografie” poświęconej Henrykowi Wieniawskiemu (PWM 2022). Słuchacze „DNA Muzyki Polskiej” znają go z drugiej strony mikrofonu – jako jednego z prowadzących podcast.

Rozmawia Jowita Dziedzic-Golec.

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie

(00:37) Początek rozmowy

(02:46) Odkrywanie Wieniawskiego

(05:49) Artysta w trasie

(08:35) Cudowne dzieci, gryzące recenzje

(12:02) Rodzina, korzenie i początki przygody ze skrzypcami

(15:50) Pierwsze sukcesy. Konserwatorium Paryskie

(18:44) Jak brat z bratem. Legenda i rzeczywistość

(23:17) Ojciec w rozjazdach, córka pod pseudonimem

(25:13) Na skrzypcach i w ruletkę

(27:48) Problemy ze zdrowiem. Sukces w Stanach Zjednoczonych

(30:44) Zbliżenie na Wieniawskiego

(33:49) Filmowy życiorys

(37:20) Pierwsze biografie, Mała Monografia

Więcej: dnamuzykipolskiej.castos.com

Z księgarni PWM: M. Borkowski, „Wieniawski”: https://pwm.sklep.pl/wieniawski-1

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Kto skomponował „Poloneza Ogińskiego”? – DNA Muzyki Polskiej #50

PWM Edition — Thu, 04 Apr 2024 00:15:00 +0000

Dziś odcinek zupełnie wyjątkowy – bo czegoś takiego w naszym podcaście jeszcze nie było! Przekonamy się, jak fascynująca, pełna niespodzianek i nowych odkryć może być praca muzykologa. Koniecznie słuchajcie do końca, żeby nie przegapić zwrotu akcji!

Na tapet bierzemy utwór szczególny, zaliczający się do kanonu polskiej kultury muzycznej: Polonez a-moll „Pożegnanie Ojczyzny”, potocznie znany też jako „Polonez Ogińskiego”. Okazuje się, że wiemy o tej kompozycji znacznie mniej, niż by się wydawało – idąc tym tropem, zbadamy nie tylko meandry muzykologicznych badań, ale i zawiłości kultury muzycznej przełomu XVIII i XIX wieku.

Gościnią odcinka jest prof. Agnieszka Leszczyńska z Instytutu Muzykologii Uniwersytetu Warszawskiego. Jak sama mówi, „studentów maltretuje historią muzyki sprzed roku 1600, dziejami teorii muzyki tego czasu, paleografią muzyczną i kilkoma innymi podobnymi przedmiotami”. Jej badania obejmują głównie muzykę renesansu, w tym twórczość kompozytorów franko-flamandzkich epoki Josquina, jak też środkowoeuropejską sztukę dźwięku ze szczególnym uwzględnieniem tej z obszaru Prus Królewskich. Lubi rekonstruować na podstawie źródeł biografie mało znanych kompozytorów, takich jak np. Franciscus de Rivulo, Johannes Wanning, Johannes Celscher.

Spis treści

00:00 Wprowadzenie

01:05 Podróż w czasie...

04:56 Ogiński - człowiek z krwi i kości

08:24 Ogiński - postać złożona

11:00 Wszyscy wiedzą, że...

12:49 A jednak nie Ogiński

17:00 Śledztwo detektywistyczne

21:36 Na tropie tytułu

23:59 Podejrzany: Kacper Napoleon Wysocki

28:13 Błędy atrybucji i chwyty marketingowe

32:49 Wysocki pod lupą. Lubimy nazwiska, które znamy

38:21 Co dalej?

42:57 Niespodziewany zwrot akcji

47:35 Kto naprawdę skomponował Poloneza Ogińskiego?

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Więcej: dnamuzykipolskiej.castos.com

Z księgarni PWM: Polonez a-moll „Pożegnanie Ojczyzny”: https://pwm.sklep.pl/polonez-a-moll

Fenomen fortepianu. Polska kultura muzyczna okresu międzypowstaniowego – DNA Muzyki Polskiej #49

PWM Edition — Thu, 21 Mar 2024 01:19:00 +0000

Nadeszła pora, by porozmawiać o fortepianie – zgadza się! Tym razem w naszym podcaście nie będziemy mówić o konkretnych kompozytorach, muzykach czy utworach, a o instrumencie i jego fenomenie w bardzo szczególnym okresie, jakim był okres międzypowstaniowy. Dlaczego konkretnie ten okres? Wszystko wyjaśni gość odcinka…

Dr Michał Bruliński ukończył studia w klasie fortepianu Ewy Pobłockiej na UMFC, historię oraz Kolegium Artes Liberales na UW. Jest także absolwentem Transdyscyplinarnych Studiów Doktoranckich prowadzonych wspólnie przez Wydział „AL” i WNKS UW (2023 – „Przedmiot – symbol – fetysz: o fenomenie fortepianu w kulturze polskiej okresu międzypowstaniowego” pod kierunkiem Elżbiety Wichrowskiej i Beniamina Vogla); wszystkie kierunki ukończył z wyróżnieniem. Jako pianista jest laureatem kilku ogólnopolskich konkursów pianistycznych i kameralnych. Jego teksty publikowane były m.in. przez IPN, NIFC, ISPAN, Wydawnictwa UMFC, kwartalniki Muzyka, Res Facta Nova i Kronos. Jako dziennikarz współpracował m.in. z czasopismami Opcje, Ruch Muzyczny oraz z Polskim Radiem Chopin. Za działalność naukową i artystyczną nagradzany był stypendiami m.in. Rektorów UW i UMFC oraz MKiDN. Od 2012 r. współpracuje z NIFC. Od 2017 r. pracuje jako wykładowca na UMFC, realizując m.in. autorskie programy dydaktyczne. Prowadzi także zajęcia na macierzystych wydziałach UW. Od 2019 r. prowadzi w ZPSM im. Karola Szymanowskiego w Warszawie klasę fortepianu. W latach 2016-2023 był osobistym sekretarzem Ewy Pobłockiej.

Spis treści

00:00 Wprowadzenie

03:40 Fortepian w królestwie rzeczy

07:41 Symbolika fortepianu

09:47 Fortepian polski

12:11 Fortepian Norwida

15:27 Fortepian wszechobecny

19:12 Formy i kształty

23:14 Puzzle i rozproszone ślady

27:27 Panny i wirtuozki

31:03 Podróż przez literaturę

35:22 Fortepian w prasie

39:07 Morderstwo przy fortepianie

41:02 Kanon repertuaru

45:47 Narzędzie dystynkcji społecznej

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Więcej: dnamuzykipolskiej.castos.com

Z księgarni PWM: I.F. Dobrzyński, „Theme original varié” op. 22: https://pwm.sklep.pl/theme-original-varie-op-22

Koncert fortepianowy Ignacego Jana Paderewskiego - DNA Muzyki Polskiej #48

PWM Edition — Thu, 07 Mar 2024 01:11:00 +0000

Czy Ignacy Jan Paderewski potrafił odnaleźć się w nowych środkach harmonicznych? Czy jego „Koncert fortepianowy” wolno nam zestawiać dziś z muzyką postromantyczną? Przecież w tej kompozycji rozwiązań nowatorskich, przełomowych – nie znajdziemy... Z drugiej strony jest to koncert bardzo lubiany przez melomanów i bardzo często wykonywany. Bo, jak pięknie mówi dzisiejszy gość, to kokarda na bombonierce polskiej muzyki romantycznej i nie warto go za wszelką cenę porównywać...

Gościem odcinka jest dr Wojciech Maria Marchwica, prof. UJ – muzykolog, polonista, menadżer kultury, wykładowca akademicki od 1983 roku. Jego główne zainteresowania naukowe obejmują (polską) kulturę muzyczną, management kultury, krytykę muzyczną oraz muzyka w filmie.

Rozmawia Mateusz Borkowski.

Spis treści

00:00 Wprowadzenie

01:07 Początek rozmowy. Pamiątki i pomniki

04:47 Koncert i fantazja

07:15 Narodowe, nie ludowe

09:01 Od sławy do zapomnienia

11:18 Następny krok

14:46 Czas studiów

16:31 Geneza Koncertu

20:42 Nie łamiąc reguł

23:51 Pakiet dla pianisty

26:55 Wyważona wirtuozeria

30:08 Źródłowa klęska urodzaju

33:16 Praca detektywistyczna

34:58 Muzyka jest jak pudełko czekoladek

39:51 Nowa faza recepcji

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Więcej: dnamuzykipolskiej.castos.com

Z księgarni PWM: I.J. Paderewski, „Wariacje i fuga es-moll” op. 23: https://pwm.sklep.pl/wariacje-i-fuga-es-moll-op-23

Chopinowskie inspiracje w XX i XXI wieku – DNA Muzyki Polskiej #47

PWM Edition — Thu, 22 Feb 2024 01:00:00 +0000

W naszym podcaście z reguły poruszamy się wokół kultury muzycznej wieku XIX: śledzimy losy kompozytorów, zaglądamy w partytury – te znane i te mniej znane... Tym razem jednak będziemy o wiele bliżej współczesności, a dokładniej na przełomie XX i XXI wieku. Bohaterem odcinka zaś jest postać, której wątek przewijał się już w podcaście wielokrotnie podczas omawiania twórczości innych kompozytorów – nie bez powodu… Dziś na tapet bierzemy temat chopinowskich wpływów i inspiracji, skupiając się na latach 1970-2020. Jak wyabstrahować DNA muzyki Chopina ze współczesnych kompozycji? O tym opowiada gościni odcinka, dr Marta Tabakiernik.

Dr Marta Tabakiernik – absolwentka muzykologii na Uniwersytecie Warszawskim. Już trakcie studiów jej zainteresowania naukowe ogniskowały się wokół postaw kompozytorskich wobec muzycznej przeszłości (Ligeti, Saariaho). W 2023 roku obroniła rozprawę doktorską „Recepcja Chopina w twórczości kompozytorskiej po 1970 roku. Studium zapożyczeń” (promotor: dr hab. Iwona Lindstedt, prof. UW). Brała udział w licznych konferencjach naukowych, publikowała w „Musicology Today”, „Przeglądzie Muzykologicznym”, „Res Facta Nova”, „Glissando”. Od ponad 10 lat łączy muzykę z muzealnictwem poprzez różnorodne działania o charakterze wystawienniczym i edukacyjnym. Kierowała Zespołem ds. wystaw i wydawnictw w Muzeum Fryderyka Chopina (2016-2023), w latach 2019-2020 pełniła obowiązki Kuratora Muzeum. Obecnie pracuje w Muzeum Historii Polski w Warszawie.

Rozmawia Mariusz Gradowski.

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie

(01:36) Odnosimy się do Chopina

(05:20) Modelowanie, metamodelowanie, montaż

(08:28) Dylemat muzykologa

(11:24) Chopin też modelował?

(12:47) Muzykolożka na tropie

(16:23) Faktura, melodyka...

(19:26) Koncept

(22:12) Chopin w montażu

(24:54) Nasłuchując Chopina

(27:52) DNA muzyki Chopina

(32:00) Chopin w PRL

(34:00) Lista przebojów

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Więcej: dnamuzykipolskiej.castos.com

Z księgarni PWM: „Najłatwiejszy Chopin”: https://pwm.sklep.pl/najlatwiejszy-chopin

Człowiek-instytucja. Muzyczne twarze Karola Mikulego – DNA Muzyki Polskiej #46

PWM Edition — Thu, 08 Feb 2024 00:00:00 +0000

Pianista-wirtuoz, kompozytor, dyrygent, pedagog, organizator życia muzycznego… Uczeń Chopina, kontynuator szkoły mistrza i propagator jego dzieł; sam wykształcił ok. 100 pianistów, m.in. Moriza Rosenthala, Aleksandra Michałowskiego czy Raula Koczalskiego. W jego własnej twórczości oprócz inspiracji Chopinowskich znajdziemy wpływy folkloru ziem Bukowiny, muzyki rumuńskiej, ale i ogólnoeuropejskiego Romantyzmu. O muzycznych obliczach Karola Mikulego opowiadają Weronika Chodakowska i dr Michał Piekarski.

Weronika Chodakowska – pianistka i kameralistka pasjonująca się przywracaniem do praktyki koncertowej zapomnianej twórczości fortepianowej polskich kompozytorów. Eksperymentuje na różnych polach sztuki, z powodzeniem biorąc udział w ważnych projektach filmowych i teatralnych. Doskonaliła swoje umiejętności pianistyczne podczas licznych kursów interpretacji w kraju i za granicą, pracując z takimi znamienitymi postaciami ze świata pianistyki jak Vladimir Krainev, Philippe Giusiano, Vitalij Berzon, Katarzyna Popowa-Zydroń, Anna Malikova, Krzysztof Jabłoński czy Tobias Koch.

dr Michał Piekarski – absolwent Instytutu Muzykologii UW oraz Studium Europy Wschodniej UW; doktorat uzyskał w Instytucie Historii Nauki PAN, gdzie pracuje na stanowisku adiunkta. Zajmuje się dziejami polskiej muzykologii i szkolnictwa muzycznego w pierwszej połowie XX w., kulturą muzyczną Lwowa, a także związkami naukowymi i kulturalnymi Polaków z Wiedniem. Organizator koncertów poświęconych kompozytorom działającym we Lwowie w XIX i na początku XX w..

Rozmawia Mariusz Gradowski.

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie

(02:34) Nie tylko Chopin

(06:44) Człowiek-instytucja

(08:59) Mistrz i uczeń

(10:01) Przekrój twórczości i język muzyczny

(13:48) Mnogość inspiracji

(18:26) Ballada B-dur

(20:26) Na instrumencie współczesnym

(24:17) Cztery mazurki

(30:36) Muzyka po prostu piękna

(33:53) Białe plamy

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Więcej: dnamuzykipolskiej.castos.com

Mozart z Tarnowa. Twórczość Józefa Władysława Krogulskiego – DNA Muzyki Polskiej #45

PWM Edition — Thu, 25 Jan 2024 00:00:00 +0000

Pianista, kompozytor, dyrygent – może nie całkiem nieznany, ale na pewno nie tak rozpoznawalny, jak na to zasługuje. Karierę rozpoczął jako mały wirtuoz – „cudowne dziecko”, stąd też zwany bywa „polskim Mozartem” lub „małym Lisztem”. Rodowity tarnowianin, który po przeprowadzce do Warszawy pobierał nauki u Karola Kurpińskiego i Józefa Elsnera. Swoje opus magnum ukończył w wieku 26 lat, na kilka miesięcy przed śmiercią. Wiele utworów z jego bogatego dorobku kompozytorskiego nadal czeka na opracowanie i współczesne wykonanie. Mowa o Józefie Władysławie Krogulskim.

Sylwetkę i twórczość bohatera dzisiejszego odcinka przybliża mgr Ewa Bogula-Gniazdowska – absolwentka Instytutu Muzykologii Uniwersytetu Warszawskiego. Obecnie pod kierunkiem prof. Szymona Paczkowksiego pracuje nad tematem pracy doktorskiej pt. „Koncert fortepianowy w twórczości kompozytorów polskich w latach 1850–1918”. Starszy specjalista w Dziale ds. Nauki i Wydawnictw w Narodowym Instytucie Fryderyka Chopina. Jest koordynatorką organizacji międzynarodowych konferencji muzykologicznych, redaktorem prowadzącym liczne publikacje książkowe publikowane przez Instytut Chopina oraz sekretarzem redakcji czasopism „The Chopin Review” oraz „Studiów Chopinowskich”. Współautorka opracowania źródłowo-krytycznej edycji „Dwudziestu etiud i preludiów” Marii Szymanowskiej, wydanej nakładem PWM. W naszym podcaście opowiadała już o Teodorze Leszetyckim i Raoulu Koczalskim.

Rozmawia Mariusz Gradowski.

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie

(01:10) Krogulski trzech słowach

(04:55) Cudowne dziecko z Tarnowa

(08:06) Mentorzy i początki kariery

(10:02) Krytycy i komplementy

(14:34) Podróże i powrót do Warszawy

(16:44) Od pianistyki do twórczości wokalno-instrumentalnej

(20:18) Napisać oratorium i umrzeć

(23:38) Twórczość fortepianowa

(27:21) DNA twórczości Krogulskiego

(29:43) Muzyka, która chce być słuchana

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Więcej: dnamuzykipolskiej.castos.com

Pieśni Ludomira Różyckiego – DNA Muzyki Polskiej #44

PWM Edition — Thu, 18 Jan 2024 00:00:00 +0000

Dziś porozmawiamy o Ludomirze Różyckim, a w dokładniej o jego pieśniach – bodaj jednym z najważniejszych obszarów jego twórczości. Będzie o pieśniach opusowanych i melodiach operetkowych; tych najbardziej znanych, ale też tych „dziwnych”, a przez to arcyciekawych; pieśniach „nieco” zaginionych; pieśniach stanowiących największe wyzwanie wykonawcze i wreszcie tych, które sprawiają największą frajdę.

Gościnią odcinka jest prof. dr hab. Urszula Kryger – jedna z najbardziej uznanych polskich śpiewaczek (mezzosopran). Absolwentka dwóch wydziałów Akademii Muzycznej w Łodzi: instrumentalnego w klasie fortepianu i wokalno-aktorskiego. Uczestniczyła w licznych międzynarodowych konkursach muzycznych, podczas których otrzymała wiele nagród i wyróżnień, a jej karierze towarzyszy niesłabnące zainteresowanie melomanów i krytyki.

Szczególną uwagą obdarza muzykę kameralną. Jej sztuka interpretacji pieśni łączy w sobie perfekcyjność z niezwykłą naturalnością. W 2006 roku artystka wyróżniona została nagrodą Fundacji im. Karola Szymanowskiego za przemyślane i wysoce artystyczne interpretacje pieśni tego kompozytora. Jest profesorem Akademii Muzycznej w Łodzi. Prowadzi także liczne kursy mistrzowskie.

Wraz z pianistą Pawłem Cłapińskim opracowała wydanie „Wyboru pieśni na głos i fortepian” (z. 3) Ludomira Różyckiego, które ukazało się nakładem PWM.

Rozmawia Mariusz Gradowski.

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie. Poznać utwór ze wszystkich stron

(04:00) Kompozytor wie co robi

(06:40) Nie tylko rocznice

(09:50) Projekt Różycki

(13:28) Efekty i enigmy

(16:55) Z biblioteki i z szuflady

(21:56) Opusy i operetki

(25:34) Miciński i muza

(29:05) Pieśni dziwne i arcyciekawe

(32:30) Prima la musica

(36:53) Pieśni ulubione, zaginione i trudne

(41:29) Wydanie płytowe

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

W odcinku wykorzystano fragment pieśni "Kurant" L. Różyckiego w wykonaniu Urszuli Kryger i Pawła Cłapińskiego. Nagranie zostało dofinansowane przez Związek Artystów Wykonawców STOART.

Więcej: dnamuzykipolskiej.castos.com

Było kapelistów wielu… Muzyka żydowska na ziemiach polskich – DNA Muzyki Polskiej #43

PWM Edition — Thu, 11 Jan 2024 00:00:00 +0000

W tym odcinku porozmawiamy o muzyce Żydów polskich w XIX wieku. Czym różni się muzyka synagogalna od chasydzkiej? Czy Adam Mickiewicz miał szansę posłuchać prawdziwej klezmerskiej kapeli? Czy w muzyce Chopina znajdziemy jakieś wpływy muzyki żydowskiej? Powiemy także o krotochwilach, majufesach, nigunach i wyjaśnimy, w jaki sposób dumka Jontka z „Halki” Moniuszki weszła do tradycji żydowskiej.

Historyczny rys kultury żydowskiej na ziemiach polskich kreśli badacz tego tematu, dr Michał Jaczyński. Ukończył z wyróżnieniem studia w Instytucie Muzykologii UJ w 2015 roku. Jego zainteresowania naukowe koncentrują się wokół historii kultury muzycznej końca XIX i pierwszych dekad XX wieku, a także zagadnień z zakresu społecznej psychologii muzyki. Dysertację doktorską, przygotowaną pod kierunkiem prof. dr hab. Magdaleny Dziadek (2023), poświęcił problemowi obecności muzyki żydowskiej w powszechnej kulturze wybranych ośrodków Europy Środkowej w okresie międzywojennym. W Instytucie Muzykologii zatrudniony od 2017 roku; obecnie na stanowisku asystenta w Ośrodku Dokumentacji Muzyki Polskiej XIX i XX w. im. I.J. Paderewskiego.

Rozmawia Mateusz Borkowski.

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie

(01:07) Początek rozmowy. Badania Kolberga

(03:55) Joel Engel i Menachem Kipnis

(06:02) Ost und West

(09:15) Muzyka żydowska - czyli jaka?

(12:26) Muzyka religijna

(15:31) Instrumentarium i kapele

(18:29) Było kapelistów wielu...

(19:52) Muzyka chasydzka i pieśni w jidysz

(23:37) Inspiracje muzyką żydowską

(28:35) Teatr żydowski

(32:23) Obraz Żyda w kulturze polskiej

(35:13) Majufes

(38:38) Majufes w krotochwilach i farsach

(41:58) Jontek (wersja żydowska)

(46:06) Antysemityzm w środowisku muzycznym

(50:44) Na uczelni i w prasie

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Więcej: dnamuzykipolskiej.castos.com

DNA oper Stanisława Moniuszki – DNA Muzyki Polskiej #42

PWM Edition — Thu, 04 Jan 2024 00:00:00 +0000

Gdy słyszymy słowa „twórczość Stanisława Moniuszki”, z pewnością jako pierwszy przychodzi nam na myśl gatunek opery. Wydawać by się mogło, że o scenicznych dziełach mistrza z Ubiela napisano i powiedziano już wszystko. Temat ten poruszaliśmy już zresztą i w naszym podcaście – w rozmowie z Pawłem Bieniem Marcin Bogucki przybliżał nam różne oblicza „Halki”, zaś Sebastian Mach opowiadał o pracy nad partiami wokalnymi w mniej znanych Moniuszkowskich operetkach. Okazuje się jednak, że i na tym polu jest jeszcze wiele do odkrycia i pokazania… Jaki jest genotyp utworów „ojca polskiej opery narodowej”? Odpowiedź na to pytanie zdradzą nam dzisiejsi goście.

Prof. dr hab. Ryszard Daniel Golianek – muzykolog; ukończył z wyróżnieniem muzykologię na Uniwersytecie im. A. Mickiewicza w Poznaniu oraz wiolonczelę na Akademii Muzycznej im. I. J. Paderewskiego w Poznaniu (w klasie as. Eugeniusza Zboralskiego). W 1993 roku obronił pracę doktorską „Dramaturgia kwartetów smyczkowych Dymitra Szostakowicza” (promotor: prof. dr hab. Zofia Helman z Uniwersytetu Warszawskiego). W 2000 roku uzyskał stopień doktora habilitowanego; w 2012 roku Prezydent RP nadał mu tytuł profesora nauk humanistycznych. Pracuje w Instytucie Muzykologii UAM na stanowisku profesora oraz na Akademii Muzycznej im. G. i K. Bacewiczów w Łodzi (profesor wizytujący), gdzie w latach 2006-2018 pełnił obowiązki kierownika Katedry Teorii Muzyki.

Prof. dr hab. Ziemowit Wojtczak – śpiewak operowy i pedagog śpiewu solowego (baryton); ukończył łódzką Akademię Muzyczną w klasie śpiewu solowego prof. Haliny Romanowskiej. Solista Teatru Muzycznego w Łodzi w latach 1991–2011. Wraz z zespołem teatru występował także w Niemczech, Austrii, Belgii, Danii, Szwajcarii, Luxemburgu, Francji oraz we Włoszech. Łącznie poza granicami kraju wystąpił blisko 400 razy w ponad 140 miastach Europy. Od 1992 roku jest zatrudniony w Akademii Muzycznej w Łodzi na Wydziale Sztuk Scenicznych, gdzie prowadzi klasę śpiewu solowego. W roku 2006 uzyskał stopień naukowy doktora habilitowanego sztuki. W roku 2014 uzyskał tytuł profesora sztuk muzycznych. W roku 2019 został odznaczony brązowym medalem „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”.

Rozmawia Mariusz Gradowski.

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie

(01:06) Początek rozmowy. Operowe światy

(05:11) Zmiana perspektywy

(07:16) Operowe vademecum

(09:24) Moniuszko a Stimmfächer

(12:08) U źródeł

(15:29) Genotyp oper Moniuszki

(18:17) W sieci powiązań

(21:07) Włochy, Francja, Niemcy...

(24:35) Trzy tropy zachodnie

(27:09) Tropy polskie

(30:59) Zaskoczenia i objawienia

(34:58) W uszach i w głosie

(39:50) W przekładzie i w przyszłości

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Więcej: dnamuzykipolskiej.castos.com

„Jadwiga, królowa polska” Karola Kurpińskiego – DNA Muzyki Polskiej #41

PWM Edition — Thu, 21 Dec 2023 01:00:00 +0000

Był rok 1814, a w Teatrze Narodowym w Warszawie trwały przygotowania do premiery opery Karola Kurpińskiego do libretta Juliana Ursyna Niemcewicza. Główną bohaterką była Jadwiga – przyszła królowa Polski, którą w operze poznajemy jako księżniczkę przybywającą do Krakowa, o której rękę stara się aż trzech kandydatów. Jakie muzyczne tajemnice kryje zapomniane dzieło Kurpińskiego?

Gościem odcinka jest prof. dr hab. Rafał Jacek Delekta – dyrygent, pedagog i aranżer. Specjalizuje się w muzyce wokalno-instrumentalnej i wszelkich formach teatru muzycznego. Przygotował ponad 30 własnych premier w repertuarze od Pergolesiego i Mozarta poprzez Verdiego i Pucciniego a na Webberze czy Larssonie skończywszy. Jest profesorem Akademii Muzycznych w Krakowie i Gdańsku. Kieruje Katedrą Dyrygentury krakowskiej Akademii. Współpracuje jako profesor wizytujący z uczelniami zagranicznymi (m.in. Royal Academy of Music, Ningbo University, Mahidol University, Universidad Nacional de Musica w Limie) oraz prowadzi mistrzowskie kursy dyrygenckie (m.in. z Orkiestrą Akademii Beethovenowskiej).

Rozmawia Agata Kwiecińska.

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie

(00:59) Początek rozmowy

(02:57) Cudzych chwalicie...

(06:29) ... swoich przerabiacie

(08:12) Dzieje Jadwigi

(12:37) Śpiewy historyczne

(16:49) Szaleństwo młodego człowieka

(20:21) Inwencja i instrumentacja

(22:38) DNA "Jadwigi, królowej polskiej"

(25:53) Niedosyt i marzenia

(28:27) Nasza Jadwiga

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Więcej: dnamuzykipolskiej.castos.com

Z księgarni PWM: K. Kurpiński, Uwertura do opery „Jadwiga, królowa polska” [opr. na fortepian]: https://pwm.com.pl/pl/sklep/publikacja/uwertura-do-opery-jadwiga-krolowa-polska,karol-kurpinski,24930,ksiegarnia.htm

Apolinary Kątski – polski Paganini – DNA Muzyki Polskiej #40

PWM Edition — Thu, 14 Dec 2023 00:00:00 +0000

Gdybyśmy mieli opisać go w trzech słowach, powiedzielibyśmy: wirtuoz, skrzypek, kompozytor, pedagog, wynalazca… jednak trzy słowa to zdecydowanie za mało. Nazywany „małym Paganinim”, był skrzypkiem z najwyższej półki, ale i mistrzem dziewiętnastowiecznego muzycznego marketingu. Jego poszukiwania nowych brzmień doprowadziły go do stworzenia monochordu – skrzypiec o jednej strunie – oraz skrzypiec pięciostrunowych. Choć urodził się w Warszawie, niegdyś mylnie łączono go z Krakowem, a sam mógł uważać się za… poznaniaka. Mowa o Apolinarym Kątskim.

Gościnią odcinka jest mgr Ewa Chamczyk – absolwentka Instytutu Muzykologii Uniwersytetu Warszawskiego oraz studiów podyplomowych Zarządzanie Kulturą w strukturach Unii Europejskiej w Polskiej Akademii Nauk w Warszawie (2017). Obecnie doktorantka w Instytucie Muzykologii Uniwersytetu Warszawskiego, gdzie pod kierunkiem prof. Aliny Żórawskiej-Witkowskiej przygotowuje monografię poświęconą życiu i twórczości Apolinarego Kątskiego w kontekście sylwetek innych wirtuozów XIX wieku, oraz Visiting Scholar na Columbia University w Nowym Jorku w ramach stypendium Fulbright Junior Research Award 2020–2021. Od 2014 roku zawodowo związana z Narodowym Instytutem Fryderyka Chopina, gdzie obecnie pracuje w dziale ds. Nauki i Wydawnictw.

Rozmawia Mariusz Gradowski.

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie. W trzech słowach

(02:13) Na strunie G

(05:59) Kątski pedagog

(07:18) Poszukiwaczka zaginionej metryki

(10:44) Z Krakowa do Warszawy

(12:19) Europejskie podróże

(15:30) Poznań samego siebie

(16:22) Mistrz autopromocji

(20:46) Magia marketingu

(23:00) Kątski kompozytor

(27:07) Kątski i Chopin

(30:27) Jak Kątski z Moniuszką

(33:06) Białe plamy

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Więcej: dnamuzykipolskiej.castos.com

Z księgarni PWM: R.D. Golianek, „Polska w muzycznej Europie”: https://pwm.com.pl/pl/sklep/publikacja/polska-w-muzycznej-europie,ryszard-daniel-golianek,21923,ksiegarnia.htm

Kameralistyka na ziemiach polskich – DNA Muzyki Polskiej #39

PWM Edition — Thu, 07 Dec 2023 01:00:00 +0000

Muzyka kameralna XIX wieku w Polsce to temat, który pojawiał się w naszym podcaście w ujęciu szczegółowym – do tej pory rozmawialiśmy w tym kontekście m.in. o dorobku Józefa Elsnera czy Ignacego Feliksa Dobrzyńskiego. Dziś jednak spojrzymy na to zagadnienie z lotu ptaka...

Gościnią odcinka jest Danuta Gwizdalanka – muzykolożka, autorka książek o muzyce, członkini Związku Kompozytorów Polskich. Autorka podręczników, prac poświęconych społecznym kontekstom kultury muzycznej i muzyce kameralnej oraz biografii – w tym biografii Marii Szymanowskiej, która ukazała się nakładem Polskiego Wydawnictwa Muzycznego w serii Małe Monografie.

Rozmawia Mariusz Gradowski.

(00:00) Wprowadzenie. Początek rozmowy

(02:38) Dla własnej przyjemności

(05:58) Instrumenty mają płeć?

(08:19) Kwartety domowe

(09:35) Z domu na sale koncertowe

(11:51) Na ziemiach polskich

(15:17) Oprócz kwartetów

(17:50) Antoni Kątski

(20:06) Co w tej Warszawie

(23:19) Koloryt lokalny

(25:10) Wehikuł czasu

(28:01) Na zaliczenie

(30:05) Perły polskiej kameralistyki

(34:13) Szukajcie, a znajdziecie

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Z księgarni PWM: J. Krogulski, Quartetto G-dur: https://pwm.com.pl/pl/sklep/publikacja/quartetto-g-dur,jozef-wladyslaw-krogulski,24439,ksiegarnia.htm

„Legenda Bałtyku” Feliksa Nowowiejskiego – DNA Muzyki Polskiej #38

PWM Edition — Thu, 30 Nov 2023 01:00:00 +0000

W dzisiejszym odcinku spróbujemy ustalić kod genetyczny pewnego dzieła. Polska opera narodowa, czerpiąca garściami z niemieckiego pierwowzoru. Napisana przez zgermanizowanego Warmiaka – Polaka z wyboru. Po prapremierze w 1924 r. w Operze Poznańskiej została wystawiona 50 razy w ciągu roku. Po II wojnie światowej niemal zapomniana – do czasu... Mowa o „Legendzie Bałtyku” Feliksa Nowowiejskiego.

Gościem podcastu jest Marcin Gmys – muzykolog i publicysta muzyczny, profesor Uniwersytetu Adama Mickiewicza w Poznaniu, Dyrektor – Redaktor Naczelny Polskiego Radia Chopin, redaktor naczelny czasopisma „Res Facta Nova” (2010-2020) oraz serii Dzieł Feliksa Nowowiejskiego wydawanej przez Polskie Wydawnictwo Muzyczne. Członek rad programowych – Teatru Wielkiego im. S. Moniuszki, projektu „100 na 100. Muzyczne dekady wolności” (2018) oraz wieloletniego projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”, realizowanego przez PWM i NIFC. W 2022 roku założył nowe czasopismo muzykologiczne „Copernicus. De Musica”.

Rozmawia Agata Kwiecińska.

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie

(01:09) Początek rozmowy

(02:32) W cieniu Młodej Polski

(04:40) Polak z wyboru

(09:10) Opera narodowa

(12:13) Zmodernizowany romantyk

(15:51) Od Bałtyku po Tatry

(18:47) Legenda Bałtyku

(20:47) Dzieje partytury

(23:47) Skradziony finał, fałszywa uwertura

(28:20) Wierność intencjom kompozytora

(31:43) DNA Legendy Bałtyku

(35:29) Legenda Bałtyku dziś

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Z księgarni PWM: M. Gmys, „Nie tylko »Rota«. Feliks Nowowiejski i jego muzyka”: https://pwm.com.pl/pl/sklep/publikacja/nie-tylko-rota,marcin-gmys,21686,ksiegarnia.htm

Józef Nowakowski – DNA Muzyki Polskiej #37

PWM Edition — Thu, 23 Nov 2023 01:00:00 +0000

W naszym podcaście zajmujemy się muzyką czasów zaborów.; szukamy tego, co kształtowało ówczesną muzykę polską oraz tego, co dało początek muzyce wieku XX i XXI. Poszukujemy tego wszystkiego, co składa się na swoisty genotyp polskiej muzyki: brzmienia, rytmy, formy, skale, kompozycje... Zajmujemy się twórczością kompozytorów znanych, ale też poznajemy twórców mniej znanych, czy wręcz nieznanych. Dziś będziemy rozmawiać o jednej z tych mniej znanych postaci – Józefie Nowakowskim. W naszym cyklu Agata Kwiecińska rozmawiała z Marcinem Zdunikiem o Kwintecie fortepianowym tego kompozytora; natomiast Marek Szlezer w rozmowie z Mateuszem Borkowskim opowiadał o jego etiudach. Jednak w dzisiejszym odcinku spojrzymy na tę postać nieco szerzej…

Gościnią odcinka jest dr Magdalena Oliferko-Storck – doktor muzykologii, chopinolog i organistka koncertowa, wyspecjalizowana w historycznej praktyce wykonawczej. Jest absolwentką Instytutu Muzykologii Uniwersytetu Warszawskiego, klasy organów w Hochschule für Musik und Theater Hamburg oraz solistycznych studiów na Wydziale Historycznych Instrumentów Klawiszowych w Hochschule für Alte Musik w Bazylei (Schola Cantorum Basiliensis). Uzyskała doktorat «summa cum laude» na Université de Genève i Uniwersytecie Warszawskim na temat Juliana Fontany i jego związków z Chopinem. Autorka ponad 50 publikacji naukowych, w tym książek „Fontana i Chopin w listach” (2009, 2013) i „Fontana. Wirtuoz w cieniu Chopina” (w przygotowaniu do druku). Od 2007 r. współpracuje z Narodowym Instytutem Fryderyka Chopina, obecnie współpracownik Universität Bern.

Rozmawia Mariusz Gradowski.

Spis treści:

(00:00) Wprowadzenie. Początek rozmowy

(03:30) Wczesne lata

(07:40) Studia warszawskie

(11:39) Znajomość z Chopinem

(14:45) Po Powstaniu

(16:46) Na Zachód

(19:47) Muzyczny marketing

(23:00) Zagraniczne znajomości

(24:46) Kariera pedagogiczna

(27:55) Instytut Muzyczny

(29:35) W pamięci podręcznej

(32:50) Twórczość kompozytorska

(38:59) Szkoła gry fortepianowej

(40:53) Ostatnie lata

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Z księgarni PWM: J. Nowakowski, Grand Quintuor op. 17: https://pwm.com.pl/pl/sklep/publikacja/grand-quintuor,jozef-nowakowski,17064,ksiegarnia.htm

Kameralistyka Ignacego Feliksa Dobrzyńskiego – DNA Muzyki Polskiej #36

PWM Edition — Thu, 16 Nov 2023 01:00:00 +0000

W dzisiejszym odcinku kreślimy panoramę polskiej kameralistyki pierwszej połowy XIX wieku. Tłumaczymy opóźnienie w stosunku do tego, co działo się w Wiedniu, opowiadamy o muzyce salonowej, nie zapominamy też o roli Józefa Elsnera, od którego wiele rzeczy w polskiej muzyce właśnie się zaczyna. Elsner był bowiem nie tylko pedagogiem Chopina, ale i Ignacego Feliksa Dobrzyńskiego – i to właśnie na jego muzyce kameralnej w naszej rozmowie się skupimy...

Gościnią odcinka jest mgr Jolanta Bujas-Poniatowska – doktorantka w Instytucie Muzykologii Uniwersytetu Jagiellońskiego, gdzie przygotowuje rozprawę poświęconą religijnej kulturze muzycznej Rzymskich Katolików na terenach polskich w latach 1795-1830. Interesuje się zagadnieniami źródłoznawstwa, społecznej historii muzyki, recepcji i kanonu. Z PWM współpracuje od 2019 roku jako autorka, redaktorka i tłumaczka. Przygotowała edycję źródłowo-krytyczną Sekstetu smyczkowego Es-dur op. 39 I.F. Dobrzyńskiego.

Rozmawia Mateusz Borkowski.

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie

(01:07) Początek rozmowy. Początki polskiej kameralistyki

(03:55) Józef Elsner, Karol Lipiński, Franciszek Lessel, Joachim Kaczkowski

(07:23) Muzyka wirtuozów

(09:01) Dobrzyński: zdolność niepospolita

(12:46) Studia u Elsnera i twórcze poszukiwania

(15:41) Od lat młodzieńczych

(17:36) Wspomnienia syna

(20:53) Z potrzeby serca

(23:34) Na polskie tematy

(25:36) Sekstet Es-dur

(29:22) Konteksty i kontakty

(32:38) Zachowawczość i emocjonalność

(35:59) Przywiązanie do rodziny

(38:12) Recepcja kameralistyki Dobrzyńskiego

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Z księgarni PWM: I. F. Dobrzyński, Sekstet smyczkowy Es-dur op. 39: https://pwm.com.pl/pl/sklep/publikacja/sekstet-smyczkowy-es-dur-op-39,ignacy-feliks-dobrzynski,25950,ksiegarnia.htm

O pieśniach Feliksa Nowowiejskiego | DNA Muzyki Polskiej #35

PWM Edition — Thu, 09 Nov 2023 01:00:00 +0000

Skomplikowana historia Polski wpłynęła w bardzo wyraźny sposób na biografie wielu kompozytorów. Ale na tego, którym zajmiemy się dziś, wpływa nadal – choć od jego śmierci minęło już ponad 75 lat. Jest on bowiem autorem utworu, który znają pewnie wszyscy – albo prawie wszyscy – Polacy. Problem w tym, że niewielu wie, jak brzmi nazwisko kompozytora… A słynna „Rota” – bo o tym utworze mowa – przysłania wielki i skomplikowany dorobek Feliksa Nowowiejskiego. Dziś skupimy się na jego pieśniach inspirowanych muzyką ludową.

Temat odcinka przybliża dr Agnieszka Chwiłek z Instytutu Muzykologii Uniwersytetu Warszawskiego. W roku 2002 przedstawiła dysertację doktorską „Cykle fortepianowe Roberta Schumanna. Estetyczna idea jedności i jej techniczna realizacja” przygotowaną pod kierunkiem prof. dr hab. Zofii Helman. Specjalizuje się w zakresie historii muzyki XIX i XX wieku i analizy dzieła muzycznego. Redaktorka tomu „Pieśni solowe z towarzyszeniem fortepianu” w serii „Nowowiejski – Dzieła” wydawanej nakładem Polskiego Wydawnictwa Muzycznego.

Rozmawia Agata Kwiecińska.

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie

(00:57) Początek rozmowy

(04:10) Warmiak z pochodzenia, Polak z wyboru

(06:42) Do ludowych tekstów

(09:20) Swaty polskie

(11:43) Początki z liryką wokalną

(14:57) Źródła i opracowania

(18:30) Pieśni koncertowe i...

(20:53) Twórczość sceniczna

(24:41) Marsze kaszubskie

(29:42) Korekty, ingerencje...

(33:50) Granice polsko-niemieckie

(35:45) Róże dla Safo

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Z księgarni PWM: F. Nowowiejski, „Pieśni solowe z towarzyszeniem fortepianu”: https://pwm.com.pl/pl/sklep/publikacja/piesni-solowe-z-towarzyszeniem-fortepianu,feliks-nowowiejski,21239,ksiegarnia.htm

Od koncertu Jankiela do sal koncertowych. O mickiewiczowskich inspiracjach w muzyce XIX wieku – DNA Muzyki Polskiej #34

PWM Edition — Thu, 02 Nov 2023 01:00:00 +0000

Jak wyglądała rola Adama Mickiewicza w kształtowaniu muzyki polskiej XIX wieku? Jak muzyka wpływała na wenę i twórczość wieszcza, a on – na utwory Karola Lipińskiego, Marii Szymanowskiej, Stanisława Moniuszki... O temacie, który splata sztukę muzyczną i literaturę, opowiada Małgorzata Sułek – muzykolożka, polonistka i kulturoznawczyni. Doktoryzowała się na podstawie dysertacji „Pieśni i ballady Stanisława Moniuszki w kontekście muzycznych interpretacji utworów poety” napisanej pod kierunkiem dr hab. Iwony Puchalskiej na Wydziale Polonistyki Uniwersytetu Jagiellońskiego. Pracowała w Instytucie Muzykologii UJ i Polskim Wydawnictwie Muzycznym, obecnie zatrudniona jest na stanowisku adiunkta w Akademii Muzycznej im. G. i K. Bacewiczów w Łodzi. Jej zainteresowania badawcze koncentrują się na muzyce i literaturze XIX–XXI wieku ze szczególnym uwzględnieniem zagadnień intermedialności.

Rozmawia Paweł Bień

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie

(01:24) Początek rozmowy. Największy poeta romantyczny

(04:03) Mickiewicz meloman

(07:20) Muzyka w twórczości Mickiewicza

(10:10) Przy wsparciu teściowej

(12:20) Lipiński, Szymanowska, Moniuszko

(15:32) Marzenia o operze

(17:25) Legionista Tadeusz

(20:29) Opera, której nie było

(22:15) Słowacki, Krasiński...

(25:05) Moniuszko melodysta

(27:29) Mickiewicz wciąż żywy

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Mieczysław Karłowicz – DNA Muzyki Polskiej #33

PWM Edition — Thu, 26 Oct 2023 00:00:00 +0000

Dzieło Mieczysława Karłowicza to jedno z najwybitniejszych zjawisk w muzyce europejskiej początków XX wieku – muzyce wywodzącej się z kierunku neoromantycznego i postwagnerowskiego. Bo trzeba pamiętać, że twórczość Karłowicza należy rozpatrywać nie tylko w kontekście polskiego modernizmu przełomu wieków, ale i europejskiego fin de siècle’u. Wysoką pozycję w historii muzyki polskiej kompozytor zawdzięcza zaledwie sześciu poematom symfonicznym, skomponowanym między 1903 a 1909 rokiem, w którym to tragicznie zmarł. Wciąż wiele znaków zapytania przy jego nazwisku. Na szczęście z pomocą przychodzi redaktor Anna Woźniakowska – krytyczka muzyczna, dziennikarka, autorka wielu publikacji, w tym książki „Karłowicz” w serii Małe Monografie wydanej przez Polskie Wydawnictwo Muzyczne.

Rozmawia Mateusz Borkowski.

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie

(01:07) Początek rozmowy

(04:18) Wczesne lata

(08:35) Wszechstronna edukacja

(11:32) Wirtuoza z niego nie będzie...

(14:42) ... ale kompozytor...

(16:01) Pieśni

(19:01) Stanisław i Anna Oświecimowie

(22:19) Polska krytyka

(25:56) Miłość do gór

(29:01) Szlachetne zdrowie

(31:56) Karłowicz o Filharmonii Warszawskiej

(35:44) Warszawskie Towarzystwo Muzyczne

(38:34) Działalność publicystyczna

(42:04) Co gdyby?

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Na cztery ręce. Polonezy Józefa Elsnera – DNA Muzyki Polskiej #32

PWM Edition — Thu, 19 Oct 2023 00:00:00 +0000

Choć Józef Elsner był bohaterem naszego podcastu już kilkakrotnie, to pewien obszar jego twórczości pozostawał jeszcze przez nas niezbadany. Mowa o… polonezach na cztery ręce. Czy wykonywać je na fortepianie, klawesynie, a może jeszcze innym instrumencie klawiszowym? Na czym polega ich „nieoczywistość”? Jakie są ich walory artystyczne, historyczne i dydaktyczne? DNA Elsnerowskich polonezów zbadali dla nas Magdalena Bąk i Jerzy Michał Wardęski, czyli Klaviduo – duet klawesynistów , który powstał z myślą o propagowaniu muzyki polskiej, w szczególności dzieł kompozytorów mniej znanych, których twórczość stopniowo ulega zapomnieniu.

Rozmawia Mariusz Gradowski.

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie

(00:58) Początek rozmowy

(03:06) Klawesyn czy fortepian

(05:39) Dlaczego Elsner

(08:03) Cała gama ostrych barw

(11:06) Ad fontes

(14:08) Poza skalą

(16:51) Z humorem...

(19:49) Logistyka na 4 ręce

(23:02) Praktyka czasów

(25:18) Polonezy nieoczywiste

(29:10) Mistrz i uczeń

(33:22) Orkiestrowość i intymność

(37:20) Śpiewność klawesynu?

(40:39) Polonezy Elsnera w dydaktyce

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Więcej: dnamuzykipolskiej.castos.com

Z księgarni PWM: F. Lessel, Fuga op. 11 na fortepian na cztery ręce: https://pwm.com.pl/pl/sklep/publikacja/fuga-op-11,franciszek-lessel,25299,ksiegarnia.htm

Etiudy Józefa Nowakowskiego i Henryka Pachulskiego – DNA Muzyki Polskiej #31

PWM Edition — Wed, 11 Oct 2023 23:00:00 +0000

Bohaterami tego odcinka będą dwaj kompozytorzy i pedagodzy – pianiści, których utwory posiadają niewątpliwą wartość dydaktyczną. Choć dzieli ich prawie 60 lat, to łączy znacznie więcej. Poza wspólnym gatunkiem muzycznym, po który chętnie sięgali, obu łączy także postać Chopina i stosunek do niego, choć tylko pierwszy z nich miał okazję go poznać. Mowa o Józefie Nowakowskim i Henryku Pachulskim.

Gościem podcastu jest Marek Szlezer – pianista, pedagog, specjalista od kompozytorów zapomnianych. Ukończył z odznaczeniem studia w Akademii Muzycznej w Krakowie w klasie prof. Ewy Bukojemskiej oraz Chapelle Musicale Reine Elizabeth w Brukseli. Obecnie prowadzi własną klasę na Akademii Muzycznej im. K. Pendereckiego w Krakowie, gdzie jest zatrudniony na stanowisku kierownika Katedry Fortepianu.

Jest ceniony za swoje interpretacje dzieł Fryderyka Chopina: otrzymał m.in I miejsce w konkursie stypendialnym Towarzystwa im. F. Chopina w Warszawie, III na Międzynarodowym Konkursie chopinowskim w Mariańskich Łaźniach, nagrodę specjalną Wydania Narodowego Dzieł Wszystkich Fryderyka Chopina a także wiele innych nagród na renomowanych międzynarodowych konkursach pianistycznych. Występował w takich salach jak: Carnegie Hall, Concertgebouw, Palais des Beaux-Arts, Wigmore Hall, St. Martin-in-the-fields, Salle Cortot, Seoul Arts Center, NCPA w Mumbaju i Palacio de Bellas Artes w Meksyku. Jest aktywnie zaangażowany w promocję muzyki polskiej w kraju i zagranicą dokonując licznych odkryć i prawykonań utworów kompozytorów polskich XIX i XX wieku.

Rozmawia Mateusz Borkowski.

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie

(01:08) Początek rozmowy

(02:38) Józef Nowakowski – uczeń Elsnera

(05:38) II Symfonia

(07:00) 12 etiud

(11:40) Hommage dla Chopina

(13:46) Wartość dydaktyczna

(17:14) Étude-trille i podręcznik gry na fortepianie

(21:31) Henryk Pachulski

(24:54) Nowoczesna pianistyka

(28:34) Wydania i wznowienia

(30:51) Recepcja i rezonans

(35:17) Preludia i transkrypcje

(38:12) Działalność pedagogiczna

(40:06) Pachulscy i Nadieżda von Meck

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Więcej: dnamuzykipolskiej.castos.com

Z księgarni PWM: J. Nowakowski, „Étude-trille” op. 53: https://pwm.com.pl/pl/sklep/publikacja/tude-trille-op-53,jozef-nowakowski,25468,ksiegarnia.htm

Pachulski, „Etiudy na fortepian” z. 1: https://pwm.com.pl/pl/sklep/publikacja/etiudy,henryk-pachulski,25150,ksiegarnia.htm

O muzyce czasów zaborów od strony ekonomicznej – DNA Muzyki Polskiej #30

PWM Edition — Thu, 05 Oct 2023 00:00:00 +0000

Sztuka i pieniądze – często przeciwstawiamy sobie te dwie rzeczy. Czy słusznie? W dzisiejszym odcinku o relacjach między polską muzyką XIX wieku a sytuacją ekonomiczną pod zaborami opowiada Paweł Siechowicz – muzykolog, tłumacz, krytyk i edukator muzyczny, starszy asystent w macierzystym Instytucie Muzykologii Uniwersytetu Warszawskiego. Jego zainteresowania badawcze koncentrują się na interdyscyplinarnych obszarach wyznaczanych koniunkcjami: muzyka i ekonomia, muzyka i malarstwo, muzyka i literatura oraz muzyka i natura.

Rozmawia Mariusz Gradowski.

Spis treści

00:00 Wprowadzenie

02:37 Ekonomia i estetyka

05:35 Prozaiczne kulisy twórczości

08:33 Antreprener pod zaborami

11:21 Dwóch Fryderyków

13:45 Strategie ekonomiczne kompozytorów

16:30 Ojciec nie tylko opery

18:22 Pod prąd i u podstaw

22:44 Panorama melomana

25:45 Marka artystyczna

28:42 Artysta-kapitalista

30:28 Kapitał symboliczny

33:24 Podwójne życia kompozytorów

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Więcej: dnamuzykipolskiej.castos.com

Z księgarni PWM: S. Moniuszko, „Śpiewnik domowy” z. 1: https://pwm.com.pl/pl/sklep/publikacja/spiewnik-domowy,stanislaw-moniuszko,13729,ksiegarnia.htm

Jak Karol Szymanowski pisał II Symfonię – DNA Muzyki Polskiej #29

PWM Edition — Thu, 28 Sep 2023 00:00:00 +0000

II Symfonia Karola Szymanowskiego to dzieło, które skrywa wiele tajemnic. Jak naprawdę wyglądała pierwotna wersja tej symfonii i ile miała części? Jaką rolę w jej powstaniu pełnił Grzegorz Fitelberg? W jaki sposób po blisko 90 latach zyskała drugie życie? Na te pytania odpowie osoba, która najwięcej wie o Karolu Szymanowskim, czyli red. Teresa Chylińska, która poświęciła temu kompozytorowi całe zawodowe życie. W 1953 ukończyła studia muzykologiczne na Uniwersytecie Jagiellońskim, w latach 1954–1989 pracowała w Polskim Wydawnictwie Muzycznym. Jest redaktorem naukowym edycji źródłowo-krytycznej dzieł Szymanowskiego wydanej nakładem PWM. Opracowała korespondencję kompozytora, wydała też monografię „Karol Szymanowski i jego epoka”, a także książki „Karol Szymanowski. Romans, którego nie było? Między Tymoszówką i Wierzbówką” i „Jak Karol Szymanowski pisał książkę o sobie”.

Rozmawia Mateusz Borkowski.

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie

(01:09) Początek rozmowy

(04:10) Muzyka w powojennym Krakowie

(09:43) Symfonia, jakiej nie było

(13:41) Miał mądrości

(15:19) Prawdziwy Szymanowski

(21:06) Które puzzle wyrzucić

(25:09) Jak skończę kompozycję...

(31:47) Powrót do Polski

(35:55) Ojciec chrzestny

(40:59) Bez retuszu

(44:17) Charakter dokumentarny

(50:42) Komórka macierzysta

(53:29) Drugie życie II Symfonii

(57:13) Jak Szymanowski pisał książkę o sobie

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Twórczość fortepianowa Ludomira Różyckiego – DNA Muzyki Polskiej #28

PWM Edition — Thu, 21 Sep 2023 00:00:00 +0000

W 1905 r., wspólnie z Karolem Szymanowskim, Grzegorzem Fitelbergiem i Apolinarym Szeluto, założył Spółkę Nakładową Młodych Kompozytorów Polskich – ugrupowanie działające na rzecz promocji nowej muzyki polskiej za granicą. Jakim był kompozytorem, w jakim stylu tworzył, jaki instrument był dla niego podstawowym środkiem wyrazu? I wreszcie – czy dziś możemy wykorzystywać jego utwory do celów dydaktycznych? Na te i inne pytania, poświęcone Ludomirowi Różyckiemu, odpowiemy w tym odcinku podcastu.

Gościem jest pianista Grzegorz Mania. Absolwent Akademii Muzycznej w klasie prof. Stefana Wojtasa i Guildhall School of Music and Drama w Londynie. W 2017 r. na Uniwersytecie Jagiellońskim uzyskał tytuł doktora nauk prawnych za pracę poświęconą muzyce w prawie autorskim, przygotowaną pod kierunkiem prof. dr hab. Janusza Barty. Jako solista i kameralista występował w kraju i za granicą, koncertując m.in. w Filharmonii Krakowskiej, Zielonogórskiej, NOSPR, St. Martin in the Fields w Londynie, a także w Operze oraz Konserwatorium Muzycznym w Hanoi (Wietnam). Występował m.in. podczas Festiwalu „Emanacje” oraz Dni Muzyki Feliksa Mendelssohna. Regularnie koncertuje w Wielkiej Brytanii, wykonując repertuar solowy i kameralny, koncertował także we Francji, w Norwegii, Austrii, Włoszech, Islandii, Izraelu.

Rozmawia Mateusz Borkowski.

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie

(03:47) Skazany na fortepian

(06:51) Skupiony na komponowaniu

(08:52) Muzyczny dramaturg

(11:25) W ogniu krytyki

(15:16) Symfonika, balet, opery

(20:45) Fortepian u źródła

(24:10) Formy i inspiracje

(28:55) Przychodzi Różycki do Straussa...

(30:57) Inspiracje malarskie

(34:00) Muzyczna pocztówka z Italii

(36:32) Różycki impresjonistyczny

(38:41) Chłonąć cały świat

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Koncert skrzypcowy Ludomira Różyckiego – DNA Muzyki Polskiej #27

PWM Edition — Wed, 13 Sep 2023 23:00:00 +0000

Burzliwa i trudna historia Polski sprawiła, że wiele muzycznych dzieł zaginęło bez śladu. Szczęśliwie nawet po wielu latach zdarzają się odkrycia czy nieoczekiwane powroty. O takim właśnie powrocie, a może o nowym otwarciu dla „Koncertu skrzypcowego” Ludomira Różyckiego, rozmawiamy z Januszem Wawrowskim – skrzypkiem, wykładowcą Uniwersytetu Muzycznego Fryderyka Chopina w Warszawie, dyrektorem artystycznym międzynarodowych festiwali i laureatem nagrody Fryderyk w latach 2017 oraz 2019. Za wybitną działalność artystyczną i społeczną został uhonorowany przez Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego medalem Zasłużony dla Kultury Polskiej. Na swoim koncie ma nominację do nagrody „Koryfeusz Muzyki Polskiej” w kategorii „Osobowość Roku” 2018 i statuetkę Norwida 2019. Gra na skrzypcach Antonio Stradivariego z 1685 roku.

Rozmawia Agata Kwiecińska.

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie

(02:45) Skrzypce w twórczości Różyckiego

(06:01) Prace rekonstrukcyjne

(08:49) Życiowe zakręty

(11:30) Różycki po królewsku

(14:58) DNA muzyki Różyckiego

(18:09) Na szersze wody

(23:00) Karłowicz 2.0

(25:16) Promujmy muzykę polską

(28:30) Nagrania i nuty

(31:31) Poszukiwania repertuarowe

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.

Błękit jak z Malczewskiego! O kameralistyce Władysława Żeleńskiego – DNA Muzyki Polskiej #26

PWM Edition — Wed, 06 Sep 2023 23:00:00 +0000

„Działalność swą rozpoczął w czasach, kiedy rozległe ugory naszej gleby muzycznej zdawały się błagać same o uprawę, muskane drażniącym promieniem świetlanej Chopina. […] Potrzeba było zastępu pracowników, wzbogaconych środkami talentu, wiedzy i woli. Jednym z największych przodowników tego tak potrzebnego zastępu stał się […] Żeleński – oracz tej gleby wytrwały, z ukochaniem i świadomością swych celów ziarno siejący” – tak pisał o nim Felicjan Szopski, jego uczeń i autor pierwszej poświęconej mu monografii, wydanej w 1928 roku. Tematem dzisiejszego odcinka będzie jeden z zapomnianych mistrzów polskiej muzyki XIX wieku – Władysław Żeleński.

Z Pawłem Bieniem rozmawia Sulamita Ślubowska – skrzypaczka (solistka i kameralistka), absolwentka Akademii Muzycznej im. Karola Szymanowskiego w klasie prof. Szymona Krzeszowca, w której obecnie pracuje jako wykładowczyni akademicka. Zdobywczyni m.in. I nagrody na XIII Międzynarodowym Konkursie Skrzypcowym Młody Paganini; w roku 2022 została nominowana do prestiżowej nagrody „Koryfeusze Muzyki Polskiej” w kategorii Odkrycie Roku. Prymariuszka Equilibrium String Quartet – zespołu koncentrującego się na przywracaniu do życia (z uwzględnieniem historycznych praktyk wykonawczych i we współpracy z muzykologami) zapomnianych utworów okresu Klasycyzmu i wczesnego Romantyzmu na ziemiach polskich.

Spis treści

(00:00) Wprowadzenie

(01:11) Początek rozmowy

(04:03) Od Elsnera do Żeleńskiego

(06:56) Malarskość i kolorystyka

(10:02) DNA kameralistyki Żeleńskiego

(12:29) Postęp vs nowatorstwo

(15:22) Inne obszary twórczości

(18:31) W stylu poważnym

(22:03) Narodziny interpretacji

(24:56) Muzyczne wykopaliska

(27:32) Ojciec i syn

(30:36) Moniuszko vs Żeleński

Zrealizowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach projektu „Dziedzictwo Muzyki Polskiej”.